Exclusief toegankelijk Registreer voor toegang tot Zorgvisie.nl Lees meer

‘Complexe zorg wordt onrendabel’

De complexe ziekenhuiszorg dreigt onrendabel te worden als minister Edith Schippers van VWS haar plan doorzet om de prijsconcurrentie tussen ziekenhuizen te vergroten en tegelijkertijd een wettelijk afdwingbaar macrobudget in te voeren.
‘Complexe zorg wordt onrendabel’

Daarvoor waarschuwen gezondheidseconomen van de Erasmus Universiteit in het economenblad ESB. Schippers wil per 2012 de dbc’s waarvoor vrij onderhandelbare prijzen gelden uitbreiden van 34 procent naar 70 procent. Een nieuw macrobeheersinstrument moet een kostenexplosie voorkomen. Als ziekenhuizen meer uitgeven dan de overheid vaststelt, krijgen ze een omzetheffing naar rato van hun landelijk marktaandeel.

Strafkorting

Die strafkorting krijgen ze twee jaar later, omdat dan pas duidelijk is hoeveel er is overschreden. De economen waarschuwen dat dit beleid ziekenhuizen verkeerde prikkels geeft. Individuele ziekenhuizen hebben geen invloed op de hoogte van het macrobudget en dus ook niet op de hoogte van de omzetkorting. De enige manier om hierop te anticiperen is door prijzen in het b-segment te verhogen, zodat er een voordelige marge overblijft na de omzetheffing.

Inzicht reële prijzen

Zorgverzekeraars zouden die prijsstijgingen moeten voorkomen, maar doordat de minister per 2012 de dbc-bekostiging wil vervangen door DOT (dbc’s op weg naar transparantie) ontbreekt bij hen het inzicht in wat reële prijzen zijn. Ze kunnen die immers niet vergelijken met prijzen in voorgaande jaren. Juist de complexe zorg in het gereguleerde segment dreigt hierdoor te verschralen, omdat de prijzen hierin gemaximeerd zijn.

Marges

Een strafkorting zal de geringe marges verkleinen of zelfs negatief maken, tenzij de overheid de maximumprijzen verhoogt. Gezien de druk op de overheidsfinanciën lijkt dat de economen geen waarschijnlijke optie. Het gevolg is dat ziekenhuizen worden geprikkeld om de complexe zorg te verminderen, omdat deze onrendabel wordt. Hierdoor zullen wachtlijsten ontstaan of zullen patiënten uitwijken naar het buitenland. “Het kan toch niet de bedoeling zijn dat de complexe zorg verdwijnt naar het buitenland”, stelt hoogleraar Erik Schut. “En die kosten moeten wel worden betaald door zorgverzekeraars. Dat leidt weer tot een overschrijding van het macrobudget, waar de Nederlandse ziekenhuizen voor moeten opdraaien.”

Minder concurrentie

Vooral ziekenhuizen in een concurrerende omgeving dreigen de dupe te worden. Zij kunnen hun prijzen moeilijk verhogen en kunnen zich dus niet wapenen tegen omzetheffingen. Schut: “Zij dreigen in de rode cijfers te belanden, want de marges zijn al klein. Zelfs faillissementen zijn niet uit te sluiten. Met minder ziekenhuizen zal de concurrentie afnemen. Of ziekenhuizen gaan fuseren om de concurrentie te voorkomen. Wil de minister dat?”

NZa-analyse is 'flinterdun'

Schut vindt Schippers veel te veel risico neemt met de uitbreiding van het b-segment naar 70 procent. Hij vindt het onbegrijpelijk dat de NZa hiervoor groen licht heeft gegeven. “De NZa-analyse is flinterdun”, zegt Schut. “De NZa stelt dat de productstructuur van DOT stabiel is. Maar hoe kun je dat van tevoren zeggen van een systeem dat zich nog moet bewijzen? Ook is het maar de vraag of is voldaan aan het criterium dat de machtsverhoudingen in evenwicht zijn. De sterke overschrijdingen wijzen erop dat zorgverzekeraars geen grip hebben op het zorgvolume.”

‘Vergroot minder rigoureus’

Als alternatief stellen de economen voor het vrije b-segment minder rigoureus te vergroten. Schut: “Je moet eerst een gedegen analyse doen naar welke zorg zich daarvoor leent. Dat is alleen de zorg waarvoor verzekeraars de prijs en het volume in de hand kunnen houden. Daarnaast zou het macrobeheersinstrument alleen moeten gelden voor het gereguleerde segment. Dan kunnen uitgaven voor complexe zorg worden beheerst zonder het risico dat zij worden verdrongen door prijsverhogingen in het b-segment.” (Zorgvisie – Bart Kiers)

Lees ook:

OZG concentreert complexe zorg in Winschoten
Schippers wil nieuwe ziekenhuisbekostiging in 2012

Zorgvisie magazine

Interesse in meer achtergronden? Word nu abonnee van Zorgvisie.

6 reacties

  • no-profile-image

    Elke de Quay

    Als complexe zorg onrendabel wordt, zou je dan niet beter ook stoppen met alle onderzoek naar (genetische) oorzaak en behandeling? Medisch-technologische vooruitgang... We doen er alles aan om mensen met een complexe zorgvraag te laten leven. En ja, dan komen er steeds meer van die mensen, die steeds langer blijven leven. Omdat we die vooruitgang met z'n allen willen. Dan zijn we het die mensen m.i. ook verplicht hen een kwaliteit van leven te bieden; dat zou sociaal-emotionele vooruitgang zijn.

    Bezuinigingen zijn noodzakelijk, ook hier; de vraag alleen is hoe. De zorg voor deze mensen onrendabel noemen komt op mij over als 'deze mensen onrendabel' noemen. Dat lijkt mij niet de juiste grondhouding voor een bezuinigingsronde binnen de zorg.

  • no-profile-image

    Rob

    Goede analyse en terechte waarschuwing, maar die oplossing...

  • no-profile-image

    Wouter

    als de minister vanwege opgelegde bezuinigingen de groei van de zorgconsumptie bewust zal moeten negeren, zal het macro budget voor 2012 bij voorbaat al niet toereikend zijn. tel daarbij nog de opslagen die ziekenhuizen door gaan voeren omdat op dit moment de producten en de prijzen nog niet voldoende duidelijk zijn, dan zal het niet verwonderlijk zijn dat de uitkomst zal zijn dat eea aanzienlijk (financieel)uit de klauwen gaat lopen. de enige zekerheid die je als ziekenhuis hebt, is dat er bezuinigd moet gaan worden. efficiencyverbetering zal dan ook leidend moeten zijn hoe de onzekere toekomst er ook uit gaat zien....

  • no-profile-image

    doorpakken

    Wat een geklaag toch allemaal. De zorg in Nederland wordt echt beter als er een paar ziekenhuizen dicht gaan. Het zal wel moeten om internationaal nog concurerend te zijn. Laten we met zijn allen eens wat meer Europees denken: er is immers aanbod genoeg in Europa!

  • no-profile-image

    Lisette

    Zorg waarvoor verzekeraars de prijs en het volume in de hand kunnen houden........
    Maximaal aantal behandelingen per jaar= wachtlijst.
    Niemand weet hoeveel mensen er ziek worden en ziekenhuiszorg nodig hebben.
    Ja door Dot weer iets nieuws waar de sector leergeld moet betalen. En laten we eerlijk wezen naar 6 jaar A segment weet men dat al niet de klauw te houden, gezien de forse overfinanciering = geen over productie..

  • no-profile-image

    Frank Dotman

    Stuklijsten verfijnen heeft ook in de maakindustrie nog nooit geholpen zaken goedkoper te maken. Procesverbetering is nodig ... en dat dwing je niet af vanuit de markt ... maar vanuit inzicht.

Of registreer u om te kunnen reageren.

Zorgvisie is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden