Exclusief toegankelijk Registreer voor toegang tot Zorgvisie.nl Lees meer

Raad voor financiële verhoudingen vreest overheveling

De decentralisatie van AWBZ-zorg en jeugdzorg zal ingrijpende gevolgen hebben voor gemeenten en burgers. Dat stelt de Raad voor de financiële verhoudingen (Rfv), het orgaan dat het Rijk adviseert over hoe de financiële middelen het beste kunnen worden verdeeld over gemeenten en provincies.
MKB-ondernemers rekenen op hele vermogen bij pensionering
Foto: Stockexchange

Volgens de Rfv, dat onderdeel is van het ministerie van Binnenlandse Zaken, zal het overhevelen van rijkstaken naar gemeenten niet alleen financiële gevolgen hebben. Het zal ook de aanspraken veranderen die burgers kunnen maken op zorg. Met de decentralisaties is een bedrag gemoeid van 15,6 miljard euro. Tegelijkertijd is een bezuiniging, onder andere op de thuiszorg, van zes miljard euro ingeboekt. Het is volgens de raad niet mogelijk vooraf inzicht te krijgen in de cumulatieve effecten van de decentralisaties. Het is daarom van groot belang de risico’s zo snel mogelijk in beeld te brengen.

Zelf belasting heffen

Om met de grote gevolgen van de decentralisatie en de bijbehorende bezuiniging om te gaan, adviseert de raad om gemeente meer beleidsvrijheid te geven en het financiële stelsel grondig te wijzigen. Zo moeten gemeenten meer mogelijkheden krijgen om zelf belasting te heffen: ‘Met de decentralisatie van taken neemt het gewicht van het lokale bestuur toe. De raad pleit daarom ook voor een decentralisatie van de belastingen. Via een grotere eigen belastingheffing moeten gemeenten meer mogelijkheden krijgen om tegemoet te komen aan de wensen van hun inwoners. Tegelijkertijd moeten de rijksbelastingen dan omlaag. De Rfv verwacht dat dit per saldo zal leiden tot een verlaging van de totale belastingdruk, omdat gemeenten scherpere afwegingen maken tussen ‘nut en offer.’

Risico-regelreflex

De gemeenten krijgen voor hun nieuwe taken minder geld dan het Rijk eraan uitgaf. De Rfv wijst op een paradigmashift: de burger moet in de eerste plaats zelfredzaam worden. Aanspraak op rechten vervalt en voorzieningen kunnen zomaar ‘op’ raken. Als burgers met de nieuwe situatie geconfronteerd worden, kan er spanning ontstaan tussen Rijk en gemeenten. De Rfv bepleit daarom een heldere rolverdeling tussen het Rijk en de gemeenten. Bovendien moet voorkomen worden dat het Rijk in de risico-regelreflex schiet als die spanningen manifest worden. ‘Gemeenten moeten volop de ruimte krijgen om het eigen beleid vorm te geven. En als gemeenten (financieel) in de knel komen, moet er een kleine financiële reserve zijn om hen in bijzondere gevallen tegemoet te komen.’

10 reacties

  • A. de Boer

    Decentralisatie biedt ook voordelen. bij zo een stap terug in de tijd naat de VOC mentaliteit kunnen ook de lynchpartij en het stadhouderschap heringevoerd worden. en doe de veelvuldige intriges en moord complotten er ook maar bij dan kan GTST ook metteen inpakken...

  • A. de Boer

    Of zoals het rijk het stelt: uit solidariteit mindersolidair met anderen. Bij de zorgverzekeringen ging het net zo: in belang van het collectief minder collectiviteit, maar meer van deze misleidende term in de polisnamen...
    Waar het echter op neerkomt is minder solidariteit met hen die anders of minder bedeeld zijn. gepaard met regels die het speelveld nog meer (on)gelijk maken.
    Ironisch, want beide regerings partijen zijn ooit opgericht om het omgekeerde te verwezelijken (staat in hun statuten). De VVD in de verlichting en de PvdA tijdens de opkomst van het socialisme.
    Nu graaien ze echter het liefst enkel nog voor de grootste meest vermogende kiezersgroep: de egocentrische baby-boomers.

  • adje rem

    Beste Amiz . Fuseren , defuseren. ...enz.. Alles ten faveure van de patiënt, client, die daar noch behoefte aan heeft , noch resultaat van merkt ? ? ? . Maar ja , de raden van wanbestuur , noch de raden van wegkijken stellen zich NIET aansprakelijk voor............? ? Terecht ! ! ! .....WIJ moeten dat doen ,......hen... aansprakelijk stellen ! ! !

  • adje rem

    Beste Amiz . Fuseren , defuseren. ...enz.. Alles ten faveure van de patiënt, client, die daar noch behoefte aan heeft , noch resultaat van merkt ? ? ? . Maar ja , de raden van wanbestuur , noch de raden van wegkijken stellen zich NIET aansprakelijk voor............? ? Terecht ! ! ! .....WIJ moeten dat doen ,......hen... aansprakelijk stellen ! ! !

  • Willems

    Heel goed Henk: de AWBZ werd o.a. ingevoerd omdat het gemeentelijk verhaalsrecht facultatief was en daardoor willekeur en rechtsongelijkheid ontstond.Dit alles n.a.v. de TV-aktie Open Het Dorp in Arnhem, dwz om ouders van gehandicapte kinderen te vrijwaren van inkomsten- en vermogengsderving.

  • Willems

    Heel goed Henk: de AWBZ werd o.a. ingevoerd omdat het gemeentelijk verhaalsrecht facultatief was en daardoor willekeur en rechtsongelijkheid ontstond.Dit alles n.a.v. de TV-aktie Open Het Dorp in Arnhem, dwz om ouders van gehandicapte kinderen te vrijwaren van inkomsten- en vermogengsderving.

  • Amiz Delft

    Ik kan die bewegingen allemaal niet meer volgen. Van centraal naar decentraal, van klein naar groot, en omgekeerd. Wat betekent dit eigenlijk? Het gaat duizelen. En dan denk ik nog niet eens aan de bedragen.

  • Henk

    Ja, enig historisch besef zou niet misstaan. Ooit hebben we dat soort regelingen gecentraliseerd, onder andere omdat de meeste zorgbehoefte bestaat in gemeenten met de minste draagkracht.

  • Keesmarges

    Sorry, ik bedoelde Voorzitter VNG, Jorritsma.

  • Keesmarges

    Daar kon je op wachten. Voorzitter VGN speculeerde hier al maanden geleden over in Nieuwsuur. We kennen het voorbeeld al bij de belastingheffingen op onroerend goed. Dat gaat ook gesmeerd, zoals we elk jaar weer kunnen lezen.
    Decentralisatie van belastingheffing zet natuurlijk een deur wagenwijd op naar een nog verdere onafhankelijkheid van gemeenten: verzorgingssteden met eigen belastingheffing, die de belastingdruk in totaal natuurlijk zal opvoeren in met name gemeenten met lage inkomens en relatief gezien veel mensen die zorg nodig hebben.

Of registreer u om te kunnen reageren.

Zorgvisie is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden