Exclusief toegankelijk Registreer voor toegang tot Zorgvisie.nl Lees meer

Zorginkoop huisartsen valt niet mee

Huisartsen klagen over kortingen op tarieven, onduidelijkheden en druk van zorgverzekeraars om inkoopcontracten snel te ondertekenen. LHV voorzitter Ella Kalsbeek vindt het te vroeg voor een oordeel.
Zorginkoop huisartsen valt niet mee
Foto: Vincent Boon

'Het proces is nog gaande. We zien wel een aantal dingen gebeuren waarvan we denken: 'was dit de bedoeling?'

Convenant

In 2013 sloten VWS, zorgverzekeraars en eerste lijn, waar onder huisartsen, een convenant. Kern van het convenant is substitutie van ziekenhuiszorg naar de eerste lijn. De eerstelijnszorg mag 2,5 procent groeien. Ook zijn afspraken gemaakt over de bekostiging. Volgend jaar verandert die. De omzet van een huisarts bestaat dan voor 75 tot 80 procent uit basis huisartsenzorg (segment een). Hiervoor heeft de NZa maximum prijzen vastgesteld.  Huisartsen kunnen hun inkomen aanvullen door voor de resterende 20 tot 25 procent van de zorg vrije prijsafspraken te maken. Dat kan via ketenzorg (segment twee) en met resultaatbeloning en innovatie (segment drie).

 

Hadden de huidige problemen niet kunnen worden voorkomen door betere afspraken vast te leggen in het Zorgakkoord van 2013?

'Nee, ik denk dat de uitwerking van dit akkoord in de praktijk soms tot ongewenste resultaten leidt. Wij stellen die aan de orde tijdens het overleg met de convenantpartners'

Wat gaat er mis?

'We zien nu soms onverwachte dingen gebeuren. Neem bijvoorbeeld het meekijkconsult. Er zijn huisartsen die enthousiast aan de slag gaan en maandelijks hun patiënten met moedervlekken ter beoordeling voorleggen aan een dermatoloog die naar de huisartsenpraktijk toe komt. Hoewel het meekijkconsult in het convenant is opgenomen, zien we dat zorgverzekeraars dat soms niet vergoeden. In dit geval omdat het aantal patiënten te klein is. Vergoeding van het meekijkconsult is pas aan de orde bij meer dan tien duizend patiënten, voor nieuwe initiatieven op e-healthgebied zelfs pas bij twintig duizend patiënten. Wij vinden dat jammer, omdat goede, maar kleine, initiatieven zo niet de kans krijgen om te groeien en als voorbeeld te functioneren.'

Wat vindt u van het verloop van de onderhandelingen met zorgverzekeraars?

'De contractonderhandelingen zijn ingewikkeld voor huisartsen. Zorgverzekeraars onderhandelen niet rechtstreeks met elke huisarts. Ze sturen een contract dat de huisarts moet ondertekenen. Huisartsen mogen niet groepsgewijs onderhandelen en zelfs niet met elkaar overleggen. De mededingingswet is heel streng.'

Waarom is het beoordelen van een contract zo moeilijk?

'We weten nog niet hoe de prijzen in de andere segmenten de omzet beïnvloeden. De individuele contractbesprekingen voor segment twee, ketenzorg, zijn nog in volle gang en ook over segment drie wordt nog tussen huisarts en zorgverzekeraar onderhandeld. Het gevolg is dat een huisarts het totaalplaatje voor zijn omzet nog niet kan zien.'

Hoe zit het met de afgesproken omzetgroei van 2,5 procent voor de eerste lijn?

'Die zien wij nog nergens terug. Er is geen huisarts bij ons bekend die afspraken met zorgverzekeraars heeft gemaakt om 2,5 procent te groeien. Dat is vreemd.'

Krijgt de resultaatbeloning al vorm?

'Dat er prestatiebekostiging moet komen, daar zijn we het allemaal over eens. Maar de uitwerking klopt niet. Zorgverzekeraars hebben samen een verdeling in kwartielen afgesproken. Ze geven een soort rapportcijfers en hanteren een verdeling in vier groepen. De best scorende drie groepen worden beloond, de onderste groep niet. Maar als je je resultaat verbetert van een dikke onvoldoende naar een zes, heb je het toch heel goed gedaan? En toch word je daar niet voor beloond. Dat demotiveert nogal.'

Er is kritiek uit huisartsenkringen op de LHV. Wat vindt u daarvan?

Je kunt hard roepen aan de zijlijn of je kan proberen op landelijk niveau te blijven meepraten. Dan kies ik zonder meer voor het laatste. Dit brengt met zich mee dat je soms compromissen moet sluiten. We kunnen niet overal dictaten neerleggen. Dat leidt soms tot resultaten die we wat minder leuk vinden. De groep huisartsen is zeer divers, we kunnen niet iedereen tevreden stellen.

Wat vindt u van de ophef over het plaatsen van spiraaltjes?

Daar krijgen wij heel veel klachten over van huisartsen. Een huisarts die een gemiddeld aantal spiraaltjes plaatst, houdt hetzelfde inkomen, plaatst hij er meer dan gaat hij erop achteruit. Huisartsen die helemaal niets doen, gaan erop vooruit. Niemand heeft daar baat bij: de huisarts niet, de patiënt niet want die wordt naar het ziekenhuis gestuurd en de zorgverzekeraar ook niet want het wordt er veel duurder van. Ik hoop echt dat hier snel een oplossing voor komt.

9 reacties

  • AACM Maes

    Laatste berekening: sinds Zvw (2006) stijgen de kosten huisartsenzorg gemiddeld per jaar: 3.1% per jaar. Door overname zorg en door gestegen hulpvraag. Het consulttarief (CT) in 2006 was 9.00 euro en in 2014: 9.01 euro. In de hoogte van het CT zit niet het kostenprobleem. 'Groeiruimte' van 2.5% claimen, is dus sowieso al een bezuiniging. Ketenzorg valt bij toezichthouder CVZ/ZIN onder code 700 (''overige kosten'). Verwachte uitgaven:2014: 450,7 mln. In kader VWS staat voor deze multidisciplinaire zorg 430,4 mln (2014) in de Miljoenennota. Ook daar een kostenprobleem: NU al! Dat kan worden 'opgelost' door in de Monitor bewezen substitutie aan te tonen: bij de inkoop. Anders gezegd: de verzekeraar is verantwoordelijk voor de inkoop, maar met de convenanten is de zorgaanbieder de risicodrager. Dat vinden wij (blijkbaar) in Nederland normaal. Substitutie uit 2e lijn, een hot item, vindt al plaats sinds begin deze eeuw. Stel niet, dat dat nu nog moet beginnen. Er dreigt een veel groter probleem. Vanuit het sociale domein. Meer ouderen, meer gehandicapten en meer mensen met psychische problematiek in de wijk. Wat daarvan de consequenties zijn op gebied van bekostiging huisartsenzorg, laat zich raden. Maar niemand rekent het door.

  • Hans Nobel

    @Conijn Als de huisarts minder verwijst cq taken van de specialist overneemt waar dat kan, is dat alleen uitvoerbaar als het geld de zorg volgt. Deze zorgsubstitutie moet dan wel gepast en duurzaam gefinancierd worden.
    In dat verlengde zou de specialist sneller kunnen terugverwijzen naar de huisarts wanneer dat verantwoord is. Sinds 2006 [Zorgverz.wet] hebben de ZV's de plicht voldoende zorg in te kopen en de kosten te bewaken. Als niet aan de randvoorwaarden voor substitutie wordt voldaan, is het een mission impossible. Zowel voor 1e als voor 2e lijn.

  • paultjeb

    Accepteer geen uitmelken van een droogstaande koe, als de vegrijzing zijn werk heeft gedaan zullen de kosten toch hoogblijven ook al neemt de bevolking dan ineens flink af.laat de nma daar eens naar kijken

  • Annemie Delissen

    Ik ben van mening dat de Zorgverzekeraars ook moeten letten op de samenwerking met wijkverpleegkundigen! Bekostiging eerstelijns. Ik had laats een heel hiërarchische huisarts, communicatief gestoord in woorden en uitspraak. Heb er melding van gemaakt bij de zorgverzekeraar. En er wordt actie op ondernomen, kan ik je zeggen! Het inkoopbeleid zal er rekening mee houden! Goed zo! en dit is nog maar het begin dus zou ik adviseren; huisartsen en verpleegkundigen werkt goed samen!

  • FJJ Conijn

    @Dhr. Nobel:

    Ik kan me voorstellen dat mijn vraag niet echt welkom is, gezien uw grote financiële bezwaren tegen de gemaakte afspraken, die waarschijnlijk eerst opgelost moeten worden.

    Maar ik stel de vraag toch, want wellicht is er iemand anders die hem kan beantwoorden. Er wordt gesteld: 'Kern van het convenant is substitutie van ziekenhuiszorg naar de eerste lijn.' Hoe zou dat zijn praktische beslag moeten krijgen? Wordt van huisartsen verwacht dat ze minder verwijzen naar de tweede lijn, of van specialisten dat ze eerder terugverwijzen naar de eerste lijn? En vooral ingeval van het tweede, hoe wordt e.e.a. gecontroleerd op realisatie?

  • Hans Nobel

    De vorige LHV-voorzitter was zeer voldaan over het met VWS bereikte Zorgakkoord. 'Versterking van de huisartsenzorg' met 2.5% groeiruimte.
    De autonome zorggroei en inflatie bedragen samen al meer dan die 'succesvol bevochten' 2.5%. Hoezo, versterking? Hoe stom denk je dat je leden zijn?
    Veel nieuw zorgaanbod is door de LHV aangeboden, 'verkocht' zonder een gegarandeerde, dekkende financiering. De LHV als Sinterklaas en ook al is het bijna 5 december, de gesloten compromissen getuigen van strategische zwakte.
    Kennelijk is de LHV zo verlamd door eerdere NMa-intimidatie dat het geen tegenmacht durft te organiseren samen met de leden, tegen TROG-contracten* en SUED-financiering** van de 4 grote ZV’s.
    De LHV laat zien dat niet de belangen van de leden inzet zijn van onderhandelingen maar vooral de behoefte om als organisatie mee te mogen blijven doen aan de speeltafel van het Zorgmarktcasino, samen met de Bende-van-4 en het Zorgmarktministerie.
    De speelrondes leveren voor huisartsen doorgaans verlies op - meer zorgtaken voor hetzelfde budget en een doorwoekerende bureaucratie en controlezucht- waarbij uiteindelijk de verzekerden hun zorg zien verschralen en duurder worden .
    Spreken over compromissen omdat je 'geen dictaten kunt neerleggen' is curieus omdat nu juist huisartsen dictaten zijn voorgelegd zonder onderhandelingsruimte.
    Maar je kunt natuurlijk ook niet iedereen tevreden stellen.......?

    * TROG:TekenenRechtsOnderGraag
    ** SUED:SigaarUitEigenDoos

  • Peter Vonk

    Die spiraaltjes, maar ook het doen van chirurgische verrichtingen zoals een vervelende ingegroeide teennagel, is echt idioot. Als een huisarts niets deed en niets gaat dien gaat hij erop vooruit, als ie gemiddeld werkte blijft hij gelijk maar oh wee als hij zijn best deed en meer deed gaat hijger achteruit. En dat de minister en de zorgverzekeraar maar horen zeggen dat de 1e lijn meer miet overnemen uit de 2e lijn. Heel eigenlijk zou men gynaecologen moeten uitleggen dat zij geen spiraaltjes zouden moeten mogen inbrengen (en er dus ook niet voor betalen) , ingegroeide teennagels zijn niet voor de chirurg (en dus ook geen tarief). Dit legt dan wel een verplichting op huisartsen om deze 'kunstjes' te kunnen en aan te bieden, maar daar moet de beroepsgroep dan maar naar handelen.

  • IKKE

    Het blijft absurd dat zorgverzekereraars wel samen een prijsafspraak mogen maken( want zorgkoepels zijn een verzameling van) en die dan dwingend opleggen aan de medisch specialisten. O wee als die samen werken...
    Zorgverzekeraars verdien erg gemakkelijk hun geld: iedere Nederlander is verplicht zich te verzekeren, hoe gemakkelijk kom je aan betalende klanten? In welke markt gebeurt? Nergens alleen in de zorg met dank aan de VVD. Daarnaast sponsort de Nederlandse overheid, van ons belastinggeld de ZV ook nog eens. Marktwerking??? Haha het gaat meer naar dictatuur toe

  • Maarten1

    Nee je kunt niet iedereen tevreden stellen, maar zijn er dan wel een paar huisarten die tevreden zijn? Of is het wel gelukt om alle huisartsen ontevreden te stellen?

Of registreer u om te kunnen reageren.

Zorgvisie is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden