Exclusief toegankelijk Registreer voor toegang tot Zorgvisie.nl Lees meer

Rekening persoonlijke verzorging afgewenteld op premiebetaler

De aankondiging van staatssecretaris Martin van Rijn dat de persoonlijke verzorging niet overgeheveld wordt naar de Wmo maar naar de zorgverzekeringswet heeft tot vreugde bij de thuiszorginstellingen en de zorgverzekeraars geleid. De gemeenten zijn boos en teleurgesteld.
Rekening persoonlijke verzorging afgewenteld op premiebetaler

Deze boosheid is begrijpelijk. Doordat er op de persoonlijke verzorging maar 15 procent en op de begeleiding en huishoudelijke hulp respectievelijk 25 en 40 procent, moeten de gemeenten nu relatief veel meer gaan bezuinigen op hun Wmo-uitgaven. De gemeenten zijn echter niet de grootste verliezers bij deze ommezwaai van de staatssecretaris. Er is nog een groep die hiervan de dupe wordt: de premiebetaler. Overheveling van de persoonlijke verzorging naar de zorgverzekeraars is veel duurder dan overheveling naar de gemeenten. De rekening van de overheveling van de persoonlijke verzorging naar de Zvw wordt afgewenteld op de burger.

Met de overheveling van de persoonlijke verzorging is 2 miljard euro gemoeid. Dit is ongeveer 150 euro per premiebetaler. De helft hiervan wordt gefinancierd uit de inkomensafhankelijke premies. De nominale premie zal met zo'n 75 euro per jaar omhoog gaan.

Maar wacht even, als de persoonlijke verzorging er bij de zorgverzekering bij komt, dan gaan deze kosten er bij de AWBZ van af. De AWBZ premie zou dan omlaag kunnen. Helaas zal dat niet gebeuren. Het AWBZ fonds heeft namelijk in 2014 een tekort van 3 miljard euro en een negatief vermogen van 20 miljard euro. Om het tekort in het AWBZ fonds te dekken zullen de AWBZ premies niet omlaag gaan met de overheveling van de verzorging.

Premieverhoging

Hiermee is ook de belangrijkste reden genoemd waarom de persoonlijke verzorging naar de Zvw gaat en niet naar de Wmo. Als de verzorging naar de gemeenten was gegaan, dan had het kabinet de belastingen moeten verhogen om het gat in het AWBZ fonds te dichten. Het komt het kabinet beter uit als de zorgverzekeraars hun premies verhogen dan dat ze zelf de belastingen moeten verhogen. Voor de burger maakt het niet uit of hij door de kat of door de hond wordt gebeten: in beide gevallen leidt het tot een gemiddelde lastenverhoging van 150 euro per jaar.

Eigen bijdrage

Dat is nog niet alles. Door de hogere schadelast moeten zorgverzekeraars ook meer reserves aanhouden. Als zorgverzekeraars niet willen interen op hun solvabiliteit, leidt dit tot een extra eenmalige premieverhoging van 30 euro in 2015.

Omdat de zorgverzekeringswet geen eigen bijdragen kent maar een eigen risico, hoeven gebruikers van persoonlijke verzorging vanaf 2015 niet langer een inkomens- en vermogensafhankelijke eigen bijdrage te betalen. In plaats daarvan gaat voor alle verzekerden het eigen risico met 30 euro omhoog.

Lastenstijging

Deze lastenverhogingen zijn waarschijnlijk een onderschatting van de werkelijke lastenstijging. De ervaringen uit het verleden leren namelijk dat stelselwijzigingen gepaard gaan met kostenexplosies. Dat zal ook hier gebeuren. Doordat na de overheveling geen eigen bijdrage meer hoeft te worden betaald, verdwijnt de financiële drempel om van persoonlijke verzorging gebruik te maken geheel. Het aantal mensen dat een beroep doet op persoonlijke verzorging zal daardoor flink toenemen.

Zorgtoewijzing

De wijkverpleegkundige gaat besluiten over de zorgtoewijzing. Waarschijnlijk zal de wijkverpleegkundige meer en vaker verzorging gaan toewijzen. Hiermee helpt de wijkverpleegkundige niet alleen de cliënt. Door, met de beste bedoelingen, meer uren zorg toe wijzen per cliënt, vermindert zij ook de werkdruk voor haar collega-wijkverpleegkundigen. Het gevolg is een flinke toename van gebruik en kosten.

De overheveling van de persoonlijke verzorging naar de zorgverzekeraars gaat de premiebetaler waarschijnlijk een paar honderd euro per jaar kosten. Dat is geen reden tot vreugde.

Wim Groot & Henriette Maassen van den Brink

Wim Groot is hoogleraar gezondheidseconomie aan de Universiteit Maastricht. Henriette Maassen van den Brink is hoogleraar economie aan de Universiteit van Amsterdam en de Universiteit Maastricht.

15 reacties

  • Nies

    Naar mijn idee wordt het probleem nog groter. Doordat b.v. ZZP3 niet meer wordt geindiceerd (waar relatief veel PV (pers. verzorging inzit)) betekent dit een extra toename van uren PV. Helder voorbeeld: iemand woont in de aanleunwoning, krijgt dan PV (zorgverzekeringswet) VP (AWBZ) en HH (Wmo). Hoezo minder bureaucratie? Wat eigen bijdrage betreft, kijk nu naar de GRZ (revalidatiezorg is al onder gebracht bij de zorgverzekeringswet) Clienten betalen bv. voor 3maanden verblijf op revalidatieafdeling van verpleeghuis GEEN eigen bijdrage. Eigen risico is bij deze doelgroep al in de loop van een kalenderjaar meestal al op.

  • bezorgde

    Uit solidariteitsoverwegingen lijkt dit mij het eerlijkst.

  • Marjo

    Als de zorgpremie omhoog moet om de pv te kunnen betalen, ben ik ervan overtuigd, dat de gemeentelijke belasting omhoog zou gaan om de kosten te kunnen te dekken. Dus financieel gezien zal er weinig verschil in zitten.

  • Marian.adriaansen

    De veronderstelling dat zorg duurder wordt als deze door de wijkverpleegkundige zelf wordt geindiceerd is onjuist. Daar waar wijkverpleegkundigen indiceren blijkt de zorg over het algemeen 40% goedkoper te zijn, omdat een belangrijke vraag aan de client zelf wordt gesteld die indiceerders over het algemeen nalaten: aan welke ondersteuning heeft u zelf het meeste behoefte? De werkwijze bij Buurtzorg is daar een voorbeeld van, maar ook bij Sensire blijkt dat overduidelijk.

  • j

    Van een kale kip kun je niet meer plukken!

  • ard leferink

    Ik denk dat meneer Groot eens een poosje moet meelopen met mensen die wel eens een client zien en aanraken. Ik denk dat de kans inderdaad heel groot is dat ze die wond nog een keer (laten) verbinden, gewoon omdat het kan! En dat ze de client nog een keer met de tillift in en uit bed halen. Gewoon omdat het kan! Iedereen is natuurlijk op zoek naar maximale zorgconsumptie......lekker freeriden op kosten van moedertje staat.
    Toen de zorg nog niet was verpest door zorgeconomen toen waren er nog geen zorgproducten. En toen hadden we nog geen SIP, HIT, PGB, VP, PV-extra, speciaal, Lijfsgebonden PV, AAT, bovenregionale zorgindicaties, functies, prestaties, MSVT, DBC's, klassen, overbruggingszorg, zorgtoewijzingsbesluiten, etc.....Sinds we die dingen zijn gaan 'uitvinden' zijn de kosten geexplodeerd. Ik weet niet maar moeten zorgeconomen ook nog ergens verantwoording aan afleggen of is dat niet nodig?

  • j

    Walgelijk het enige waar men over praat is over het geld, maar de mens daarachter is niet meer belangrijk!
    En Zonne er zijn wel degelijk een groep gehandicapten die ook VP hebben.Wat ik vrees is dat de regie in eigen handen in Den Haag anders opgepakt wordt, zij bedoelen zoek het zelf maar u uit

  • Zonne

    Ik als gebruiker van persoonlijke verzorging (zonder verpleging!!) snap helemaal NIET waarom iedereen zo blij is dat het bij de zorgverzekering wordt ondergebracht in plaats van bij de WMO. Als je zoals ik naast pv ook een indicatie hebt voor huishoudelijke zorg (nu al onder de WMO) en begeleiding (gaat straks naar de WMO) dan blijft het dus een onnodige versnippering. Bovendien gaat de stelling dat bij een somatische aandoening of lichamelijke handicap pv altijd samengaat met vp helemaal niet op. Ik ken maar zeer weinig mensen (met somatische aandoening of lich. handicap) die naast pv ook vp hebben, maar deze mensen hebben wel allemaal huishoudelijke verzorging vanuit de WMO. Daarbij is het vooralsnog niet mogelijk om binnen de ZVW een PGB te krijgen hoe moet dat dan met al die mensen die nu hun zorg inkopen vanuit een PGB en echt helemaal NOOIT meer terugwillen naar de reguliere thuiszorg, omdat die geen continuïteit kan bieden bijvoorbeeld of geen zorg kan leveren voor 7 uur 's morgens of geen flexibele op afroep beschikbare zorg kan bieden? etc. Ik voorzie naast de stijging van de premie, eigen risico etc. een groot drama waarbij veel mensen niet meer de afgepaste zorg op maat kunnen krijgen die ze nu krijgen!

  • Adriaan Meij

    De bijdrage is interessant, maar wekt ook verwarring. U stelt dat overheveling naar verzekeraars veel duurder is dan naar gemeenten. Maar de persoonlijke verzorging zelf wordt toch niet in 2015 ineens zoveel duurder? Het doel ervan is toch dat die goedkoper wordt? Hoe kan dat dan?

  • Rob

    Ik sluit mij aan bij Henk. Daarnaast is een bezuiniging op de verzorging voor de geneenten veel moeilijker dan op begeleiding en verzorging. Vermoedelijk was de stas ook huiverig voor de chaos die in sommige gemeenten zou zijn ontstaan op het vlak van de verzorging.

    Het voornemen van de stas om de rijksbijdragen aan de Zvw te verhogen zou ook kunnen worden uitgelegd als uitstel van de beslissing. Als de gemeenten het goed gaan doen dan is verzorging mogelijk de volgende stap. En zo als het er nu naar uitziet zullen zowel de gemeenten als de verzekeraars proberen verzorging in de toekomst naar zich toe te trekken. De stas heeft zich daarmee van populariteit verzekerd. Politici doen het wel eens slechter.

  • Adriaan Meij

    Wat betekenen de 15 en 25 en 40% in de tweede alinea? Waarvan?

  • bezorgde

    Misschien moet er net als heel vroeger ook even een accoord van de huisarts op de indicatie?

  • Henk

    Oh ja, met de financiering van de AWBZ heeft het al helemaal niets te maken. De foppremie is onderdeel van de belastingheffing en het tekort in het zorgfonds is onderdeel van het algemene financieringstekort. Ik zou niet weten waarom specifiek dat deel van het tekort opeens moet worden weggewerkt als er zorg wordt overgeheveld.

  • Henk

    Nuttig stukje, maar een tikkie slordig. De verzekeraars gaan voorlopig geen risico over de verzorging lopen, zodat ophoging van de reserves niet aan de orde is. Het is dan ook niet nodig de kosten in de premies te verwerken. De staatssecretaris suggereert ophoging van de rijksbijdrage Zvw als voorlopige financiering. Lijkt me een verstandige keuze, juist vanwege de problemen die Wim Groot noemt.

  • FrankvdTempel

    Dank voor deze heldere analyse.

Of registreer u om te kunnen reageren.

Zorgvisie is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden