Exclusief toegankelijk Registreer voor toegang tot Zorgvisie.nl Lees meer

Toezichthouders in de zorg: Laat uw vergaderstijl analyseren

Alle beroepsgroepen in de zorg worden zo langzamerhand jaarlijks aan een soort openbare kwaliteitstoets onderworpen, behalve de bestuurders en toezichthouders.

De kwaliteit van bestuurder en toezichthouder en het vermogen van de bestuurders zelf om borg te staan voor de kwaliteit worden overschat.
Wij moeten ons zorgen maken als in de zorgsector bestuurders opereren zonder affiniteit met de zorg. Ondernemers die niet de kwaliteit van hun product voorop stellen, maar zich voornamelijk richten op een sluitende begroting en fusies en deze enkel gerealiseerd krijgen door te snijden in de basis van de zorg.

Erebaantje

Des te belangrijker is de rol en de kwaliteit van de raden van toezicht. Zij zijn immers de werkgevers van de bestuurders.
Helaas moeten we ons ook zorgen maken over die kwaliteit omdat toezicht houden veelal nog steeds een erebaantje is. Door de maatschappelijke veranderingen in de zorg en de vele fusies zijn de organisaties vele malen ingewikkelder geworden. Ik zie onvoldoende vermogen tot preventieve zelfreflectie en zeker nog geen wijdverbreide systematische aanpak om te werken aan eigen kwaliteit.

Vrijheid van spreken

‘Toets alle toezichthouders op integriteit’ is iets wat regelmatig wordt geroepen. Met integriteit wordt bedoeld dat de toezichthouder de functie adequaat en zorgvuldig uitoefent, met inachtneming van verantwoordelijkheden en geldende regels.
De belangrijkste voorwaarde voor integriteit is dat elke toezichthouder vrijheid van spreken ervaart en ook toepast. Als een toezichthouder wel zaken signaleert, maar ze niet ter sprake brengt, blijft hij in gebreke. Hij heeft niet ingegrepen en functioneert dan niet naar behoren.
Maar hoe kom je er achter of leden van de raad van toezicht deze broodnodige vrijheid van spreken ervaren en toepassen? Hoe meet je de integriteit van bestuurders?

Een frisse blik

Een goede optie is om te werken met kritische, externe, onafhankelijke visitaties. Een frisse blik van een ervaren deskundige kan wonderen doen. Naast de obligate analyse of de toezichthouders voldoen aan de corporate governancecode en of de specifieke deskundigheden aanwezig zijn, moet er vooral gekeken worden naar de wijze van overleggen.

Confrontatie

Wat kun je bijvoorbeeld boven tafel krijgen door zo’n externe analyse? Voorzitters die het moeilijk vinden om stil te staan bij dissidente meningen en daarom leden in de vergadering negeren. Leden die het lastig vinden om echt te luisteren naar de argumenten van een ander en steeds weer hun eigen stokpaardje berijden. Leden die eigenlijk nooit meer aan het woord komen. Leden die iets niet snappen en meer informatie willen, maar dat niet durven te vragen.
Al deze zaken komen voor en worden niet altijd constructief opgepakt. Wil je dat veranderen dan is een confrontatie onvermijdelijk.

Gedragsverandering

Confrontaties kunnen pijnlijk zijn. Toch zijn dat de momenten die je verder brengen, die maken dat we veranderen. Want leren en veranderen doe je niet door kennis alleen. Pas na het voelen van het effect van die kennis, zeker als het gaat om zelfkennis, neemt de mogelijkheid en motivatie om je gedrag daadwerkelijk te veranderen toe. Het vergt daarom moed om confrontaties met jezelf en anderen aan te gaan die leiden tot gedragsverandering.

Analyseer

Dus bij deze een oproep aan alle toezichthouders: Ga de confrontaties aan, analyseer en leer…. Voor het te laat is!

Carla Coenders, gedragswetenschapper, werkzaam in de ondersteuning van de eerste lijn en toezichthouder.

Administrator

Gerelateerde tags

Of registreer u om te kunnen reageren.

Zorgvisie is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden