Exclusief toegankelijk Registreer voor toegang tot Zorgvisie.nl Lees meer

‘Ict-budget ziekenhuizen inefficiënt besteed’

Ziekenhuizen besteden veel geld aan het onderhoud van verouderde systemen. Door slim uitbesteden ontstaat meer ruimte voor bijvoorbeeld innovatie, vertelt Paul van Roozendaal, algemeen directeur bij ict-dienstverlener Vancis.
‘Ict-budget ziekenhuizen inefficiënt besteed’
Foto: iStock

Van Roozendaal merkt dat het ict-budget van ziekenhuizen grotendeels wordt gebruikt voor onderhoud van eigen - verouderde - systemen. 'Het ict-personeel is vooral bezig het ziekenhuis draaiende te houden en heeft weinig ruimte om na te denken over innovatie. Extra gelden gaan naar opleidingen en inwerken van nieuw personeel om de continuïteit te bewaren.' Over uitbesteden wordt nog weinig nagedacht, vertelt Van Roozendaal, 'terwijl externe partijen vaak goedkoper kunnen werken doordat zij meerdere partijen bedienen en daardoor ook over meer up-to-date kennis beschikken.'

Beter zelf doen

Het gros van de ziekenhuizen zorgt zelf voor een ict-infrastructuur, data-centers en andere diensten. Soms werken zij samen in de regio. Een minderheid kiest voor een externe leverancier, constateert Van Roozendaal. Ziekenhuizen denken volgens hem ten onrechte dat zij de dienstverlening beter zelf kunnen leveren. 'Ziekenhuizen hebben een primaire taak en dat is zorg leveren. Door de strakke wet- en regelgeving en privacyregels denken zij alles zelf te moeten regelen op het gebied van ict en bijbehorende infrastructuur. Of zij dat ook beter kunnen, betwijfel ik. Onze primaire taak is het leveren van ict-diensten. Als leverancier moet je allerlei certificeringen hebben en constant audits  laten uitvoeren. Net als ziekenhuizen kunnen wij ons geen fouten veroorloven.' Als voorbeeld noemt hij de waterleidingbreuk waar het VUmc de dupe van werd. Door de wateroverlast werd het datacenter in het ziekenhuis uitgeschakeld. Met als gevolg dat de patiëntendossiers niet meer beschikbaar waren. 'Dat kan erg vervelend zijn bij een ontruiming.'

Kennis in bestuur

Ziekenhuizen moeten zich bewustworden van de mogelijkheid externe partijen in te huis halen voor ict-diensten. 'Het ligt natuurlijk ook aan ons om bewustwording te creëren', zegt Van Roozendaal. 'Wij merken dat besturen van ziekenhuizen veel verstand hebben van zorg en thema's als vastgoed en HR. Ict is relatief nieuw en bestuurders hebben daar vaak minder kennis van, dus zij laten het over aan de ict-manager. De vraag is of je iemand vervolgens de opdracht kunt geven om een deel van zijn afdeling overbodig te maken. Uitbesteden betekent voor de ict-manager dat hij minder personeel onder zich heeft, misschien minder verantwoordelijkheid of een kleiner budget. Dat vereist keuzes op het hoogste niveau.' Voor bestuurders is het daarom belangrijk om kennis op te doen en op de hoogte te blijven. 'Wat gebeurt er bijvoorbeeld in de zorg-ict? Lopen wij voor of achter? Hoe werken ze in het buitenland? Zelf doen of uitbesteden? Die vragen moeten gewoon voorliggen in het bestuur.'

Uitbesteden

In principe is alles uit te besteden, meent Van Roozendaal. 'De eerste reactie bij ziekenhuizen is dat zij alle privacygevoelige data in huis moeten houden, maar datacenters hebben enorm veilige systemen. Ik durf te zeggen dat een ziekenhuis makkelijker te hacken is en meer fouten maakt dan een bedrijf als Vancis.' Natuurlijk is het niet alleen maar rozengeur en maneschijn. Aan uitbesteden kunnen ook nadelen kleven, erkent Van Roozendaal. 'Ziekenhuizen zijn bijvoorbeeld niet btw-plichtig, wij wel. Soms loont het daardoor niet. Andere redenen zijn vaak emotioneel. Het gevoel alles zelf in de hand te hebben, voelt vaak beter. Ook het zakelijke contract schrikt soms af. De eigen ict-afdeling kan vaak directer gestuurd worden, terwijl wij ons houden aan SLA's en andere contractuele afspraken.' Wat Van Roozendaal vooral belangrijk vindt is dat ziekenhuisbestuurders meer nadenken over waarom zij ict-diensten in eigen huis willen houden. 'Heeft dat echte voordelen of is het vooral een gevoel?'

Gerelateerde tags

2 reacties

  • m.bouquet@tallkingresults.com

    Ben voormalig ICT-directeur. Hierbij een reactie:
    Voor dat een organisatie haar ICT kan uitbesteden moet zij op een bepaald volwassenheidniveau zijn. Dit is geen enkel ziekenhuis, durf ik te stellen. Dit komt door zowel interne als externe factoren. Dus eerst alles op orde en dan gecontroleerd naar buiten kijken. De innovatienoodzaak is echter zo hoog en het aantal compleet verschillende interne klanten zo divers, dat je niets kan afdekken met een SLAtje.
    Heel vreemd is de opmerking "Uitbesteden betekent voor de ict-manager dat hij minder personeel ....Dat vereist keuzes op het hoogste niveau." Hoezo zou de uitbesteedde ICT activiteit niet meer onder de ICT manager vallen (hij is door het hoogste niveau ingehuurd ivm zijn kennis). Ziet de heer Van Roozendaal een concurrent in de ICT manager? Dan komen we precies waar we niet zijn moeten...ICT in een ziekenhuis is ter ondersteuning van de medische zorg en heeft geen commercieel doel. De praktijk leert dat weinig ICT leveranciers voldoen aan de wensen van de klant, mede door het lastige voortschrijdend inzicht van die klant die uit medische drive 7x24 uur volledige ondersteuning verwacht. Lastig maar gewoon de realiteit, waarbij foutjes van de beheerder veelal tot direct menselijk leed lijden. Zodra ziekenhuizen hun ICT op orde hebben en daadwerkelijk kunnen uitbesteden, zal een afspraak rond patiëntleed en schade bepalend worden voor het realiseren van een commercieel contract.

  • dgobits

    Ten eerste een feitelijke onjuistheid de wereld uithelpen: De acute problemen bij de overstroming van VUmc werden veroorzaakt doordat op last van de brandweer de stroom werd afgesloten. Ondanks dat bleven alle cruciale ICT-systemen draaien. Ik vraag me hardop af welke externe dienstverlener dat beter kan - met 15 miljoen liter water aan de voordeur.

    Ten tweede werd ik erg verrast door de opmerking "'Het ict-personeel is vooral bezig het ziekenhuis draaiende te houden en heeft weinig ruimte om na te denken over innovatie." Deze opmerking doet mij vermoeden dat meneer Van Roozendaal nog niet heel veel ervaring heeft in moderne ziekenhuizen. Innovatie komt vaak juist van de externe leveranciers/partners. ICT zorgt voor een zorgvuldige integratie met overige infra en systemen met oog voor de continuïteit. Want juist dat lijken leveranciers nog wel eens te vergeten.

    Dit stuk komt mij heel erg over als "en daarom adviseren wij van WC-eend, WC-eend". Het zou interessant geweest zijn om wederhoor te plegen bij bijvoorbeeld de CIO of ICT-directeur van een ziekenhuis.

Of registreer u om te kunnen reageren.

Zorgvisie is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden