Exclusief toegankelijk Registreer voor toegang tot Zorgvisie.nl Lees meer

‘Aantal sterfgevallen zorg moet drastisch omlaag’

Het aantal onnodige sterfgevallen in de gezondheidszorg moet drastisch omlaag. Dat stelt Tjibbe Joustra van de Onderzoeksraad voor de Veiligheid in de Volkskrant. De raad maakt van de veiligheid van patiënten in ziekenhuizen de komende jaren een topprioriteit.
‘Aantal sterfgevallen zorg moet drastisch omlaag’
Foto: ANP Koen van Weel

Jaarlijks sterven zo'n 2000 mensen in ziekenhuizen als gevolg van vermijdbare fouten. Circa 38.000 patiënten lopen onnodige medische schade op. De raad vindt dat onacceptabel. In ziekenhuizen dreigt veiligheid in de marge te belanden, schrijft Joustra in het jubileumboek Veiligheid in perspectief. 'Onderzoek maakt duidelijk dat ziekenhuisorganisaties nu nog moeite hebben gestalte te geven aan de uitgangspunten van goede veiligheidszorg, zoals transparantie van de organisatie, collegialiteit in het delen van informatie en het veilig melden en systematisch leren van incidenten.'

Overige branches

De zorg is niet de enige branche waar de veiligheid verbeterd kan worden. Joustra zegt zich ook zorgen te maken over het niveau van veiligheid in de bouw en de chemische industrie, maar ook de veiligheid van het wegverkeer en digitale veiligheid staan hoog op de agenda van de raad.

Veiligheid in perspectief

Het boek is gemaakt ter ere van de achtste verjaardag van de raad. De raad waarschuwt bedrijven. ‘In economisch slechte tijden zijn bedrijven doorgaans minder geneigd te investeren in onder¬houd en veiligheidsmaatregelen, waardoor de veiligheid in het geding kan komen. Bedrijven realiseren zich nog te weinig dat investeren in veiligheid ook juist verstandig kan zijn vanuit bedrijfseconomisch perspectief.’

Reactie VVD

Tweede Kamerlid Michiel van Veen (VVD) vindt ook dat er meer aandacht moet komen voor patiëntveiligheid. De VVD presenteerde onlangs een voorstel om de veiligheid van patiënten te verbeteren, waarin onder meer de raden van bestuur werden aangesproken. 'Een raad van bestuur moet een cultuur uitdragen waarin kwaliteit, veligheid en openheid voorop staan', aldus Van Veen.

Reactie NVZ

De Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ) reageert enigszins verbolgen op de uitspraken. 'De veiligheid van patiënten is allang een speerpunt in ziekenhuizen', zei een woordvoerder. De uitspraken 'doen geen recht aan de inzet van al het ziekenhuispersoneel'. Daarnaast kan nooit alles met 100 procent worden voorkomen, aldus de zegsman.

Reactie NPCF

Volgens Patiëntenfederatie NPCF moet er nog wel wat gebeuren op het gebied van patiëntveiligheid. NPCF hoopt dat de toenemende druk ervoor zorgt dat er eindelijk concrete stappen worden gezet. 'De handen moeten uit de mouwen', aldus een woordvoerster.

Onderzoeksraad voor de Veiligheid

Vandaag is Pauline Meurs als raadslid beëdigd per 1 februari. Meurs is hoogleraar bestuur van de gezondheidszorg aan de Erasmus Universiteit Rotterdam en voorzitter van de Nederlandse organisatie voor gezondheidsonderzoek en zorginnovatie ZonMw. Ze leidde een commissie die de inkomens van medisch specialisten onderzocht. Het blad Opzij riep Meurs dit jaar uit als machtigste vrouw in de zorg. Raadslid Erwin Muller is per 1 februari 2013 benoemd tot vice-voorzitter van de Onderzoeksraad voor Veiligheid. De Onderzoeksraad nam afscheid van vice-voorzitter Annie Brouwer-Korf en de raadsleden Ferdinand Mertens en Koos Visser, wegens het bereiken van het einde van hun wettelijke zittingsduur op 31 januari van dit jaar.

3 reacties

  • Ook hier weer een voorbeeld, dat kwaliteit verder gaat dan de constatering of een sterfgeval vermijdbaar was. In 'lean' termen is elke constatering van iets wat niet naar wens verloopt een aanleiding om te zoeken naar de kernoorzaak van het ontstaan van dat probleem. Om dáár vervolgens oplossingen voor te verzinnen. Die oplossingen zijn vaak aanienlijk fundamenteler dan oppervlakkig reparatiewerk na een calamiteit. Én leiden zelfs tot innovaties! Dit gedrag brengt permanent verbeteren en innoveren in organisaties, in plaats van oppervlakkig en defensief reageren op incidenten. Dus het permanente leren waar de raad voor pleit!

  • Mr Sophie Hankes, SIN-NL

    Expliciet schrijft de Onderzoeksraad dat er sprake is van zeer beperkte melding van calamiteiten, dwz sterfgevallen of ernstig letsel door medisch handelen, p.19.
    Dit betekent dat artsen en ziekenhuizen hun eigen fouten nauwelijks onderzoeken en ....er dus nauwelijks van leren. Onacceptabel.
    Helaas zwijgt de Onderzoeksraad over de structurele weigering door artsen om de slachtoffers van medische fouten eerlijke informatie en adequate herstelbehandeling te verstrekken, bekend als de doofpot. Ook dit is een belangrijk deel van onnodige schade die aan patienten toegebracht wordt door artsen.

  • Rob

    Als de Onderzoeksraad zich hierop gaat richten waar is dan het onderscheid tussen de taken van IGZ en de Onderzoeksraad? Gaat de onderzoeksraad eigen controles uitvoeren? En is het eigenlijk wel duidelijk dat extra controles helpen?

    Wat mij betreft zou het veel helpen als er iemand de baas is en die persoon ook de verantwoordelijkheid heeft. Een persoon die eisen kan stellen (zoals handen wassen voor het betreden van de OK) en als medewerkers en artsen zich niet aan die eisen houden, de macht heeft om die medewerkers te ontslaan of die artsen de toegang tot het ziekenhuis te ontzeggen. Als er toch vele onnodige infecties, heroperaties en sterfgevallen dan moet die persoon kunnen worden ontslagen. Het zou voor zich moeten spreken dat die ene persoon geen betrokkenheid heeft bij de registratie van de incidenten.

Of registreer u om te kunnen reageren.

Zorgvisie is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden