Exclusief toegankelijk Registreer voor toegang tot Zorgvisie.nl Lees meer

Innovatie brengt rust bij Vivium Zorggroep

Vivium Zorggroep in de Gooi en Vechtstreek heeft verschillende innovaties in de zorgverlening doorgevoerd. Het resultaat: tevreden cliënten en relaxter personeel.
Innovatie brengt rust bij Vivium Zorggroep

“In de kleinschalige woonkamers in de verpleeghuizen werken we nu met gastvrouwen.” Aan het woord is Ellen Langerak, directeur van Vivium Zorggroep. De organisatie heeft ervoor gekozen voor dit niet-gekwalificeerde werk, aanvullend op de zorg, op zoek te gaan naar mensen van buiten de zorg. Langerak: “We kregen ruim honderd reacties. Een kwart daarvan heeft nu een contract. Het zijn mannen en vrouwen met levenservaring en capaciteiten, die een gezin kunnen runnen. Ze lezen de krant voor, koken en helpen met zaken, zoals nagels verzorgen. Je merkt dat de verpleging een cliënt nu met een geruster hart naar de huiskamer brengt.”

Wassen zonder water

‘Verzorgend wassen’ is een andere innovatie die Vivium Zorggroep heeft ingevoerd. De wasbeurt met water en zeep is vervangen door een wasbeurt met een voorverwarmd pakje met geïmpregneerde washandjes. Dat werkt snel en afdrogen is niet meer nodig. Zowel cliënten als zorgverleners zijn tevreden. Netty Kramers, locatie/zorgmanager van twee woonzorgcentra vertelt: “De cliënten zijn minder moe na de wasbeurt. Ze gaan vaker naar gezamenlijke activiteiten. En er is minder werkdruk voor het verzorgend personeel. Het gaat mij niet om de tijdwinst, maar om de gerealiseerde kwaliteit. De fysieke belasting van de cliënten is gereduceerd en hun tevredenheid is toegenomen.”

Nieuwe innovaties

Maar er zijn meer ideeën voor innoveren. Kramers: “We overwegen om – waar mogelijk – de verantwoordelijkheid voor de medicatie bij de cliënt terug te leggen, zodat je afhankelijkheid voorkomt. En denk ook eens aan aangepaste borden waardoor er niet alleen beter, maar ook met minder morsen wordt gegeten. Vergis je niet: opruimen van gemorst eten kost tijd.”
Langerak vult aan: “Personeelskosten voor de nachtdienst zijn hoog. Eén nachtdienst gedurende 365 nachten per jaar kost al gauw honderdduizend euro. Speciale apparatuur en samenwerking met een beveiligingsbedrijf lijken kansrijk. Lastig is wel dat de terugverdientijd van dit soort apparatuur lang is, terwijl je niet weet of je budget overeind blijft.”

Initiatief op de werkvloer

Wat is het geheim dat een innovatie succesvol wordt? Langerak: “Als je het oplossend vermogen op de werkvloer mobiliseert, heb je goud in handen.” Voor de implementatie zoekt Kramers ambassadeurs en maakt ze gebruik van super-users.
Langerak: “Ook leggen we bewust de budgetverantwoordelijkheid zo laag mogelijk in de organisatie, zodat de organisatiestructuur ook het innovatief vermogen stimuleert.” Volgens Langerak moet een innovatie wel levensvatbaar zijn: “De businesscase moet goed zijn.” Ze is dan ook geen voorstander van innovatiesubsidies. Ze creëren volgens haar afhankelijkheid en remmen het eigen initiatief. “Vivium Zorggroep heeft daarom een eigen innovatiefonds. Dat past bij onze visie. Als mensen met een goed plan komen, kan dat worden aangesproken.”

Opbrengst

De innovaties binnen Vivium zijn niet bedoeld om meer zorg te verlenen als de zorgbehoefte van de cliënt toeneemt, vertelt Kramers. “Dan is er een hogere indicatie nodig.” “Als die er niet komt, gaan we in gesprek met de cliënt en diens familie over keuzes in het zorgpakket of bijbetaling”, vult Langerak aan. “Die focus op het zorgpakket helpt om hoofd- en bijzaken te onderscheiden en daarover helder te communiceren. Dat geeft rust naar cliënten en medewerkers.”
“Maar ook voor de organisatie zijn er voordelen”, meent Kramers. “Dankzij verzorgend wassen kunnen we bijvoorbeeld de ochtendpiek met eigen, goed ingewerkte mensen aan en hoef ik niemand in te huren. Dat voorkomt niet alleen veel geregel, maar ook onrust.”
Kramers vermoedt dat verzorgend wassen leidt tot minder ziekteverzuim, maar ze kan dat niet hard maken. Wel voelen medewerkers zich gesteund door de aanpak. Kramers relativeert meteen: “Over een jaar is dat weer normaal.” Al benadrukt ze ook dat de visie van Vivium Zorggroep doordringt tot de buitenwereld. “Ik hoef nooit te adverteren.”

Blijven vernieuwen

Langerak blijft op zoek naar vernieuwingen in de zorg. “Laat de buitenwereld niet je mogelijkheden beperken, maar zoek zelf – binnen de mogelijkheden die je hebt – steeds naar creatieve oplossingen.” (Joke Dekker-Dingemans en Hanneke Knibbe)

Over de auteurs

Joke Dekker-Dingemans is bij het CAOP onder andere projectleider voor de Stichting Arbeidsmarkt- en Opleidingsbeleid Verpleeg-, Verzorgingshuizen en Thuiszorg (A+O VVT) en deskundig op het gebied van innovatie.
Hanneke Knibbe is onderzoeker bij LOCOmotion en voert het project ‘Innovatie in de Basiszorg’ uit voor A+O VVT.

Eén reactie

Of registreer u om te kunnen reageren.

Zorgvisie is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden