Exclusief toegankelijk Registreer voor toegang tot Zorgvisie.nl Lees meer

De sterren van de zorghemel

Ronnie van Diemen, de inspecteur-generaal van de Inspectie voor de Gezondheidszorg, had de moed om publiekelijk te stellen dat verbetering van de kwaliteit van zorg niet zit in het aanstellen van 500 extra inspecteurs.
De sterren van de zorghemel

Wat ook van moed getuigt, is je zorginstelling te laten toetsen door externen. 'Gastvrijheidszorg met sterren' is een initiatief van het Landelijk Overleg Cliëntenraden en het Koksgilde Nederland. De zorglocaties melden zich daar zelf voor aan. Met een checklist in de hand en via gesprekken met cliëntenraad en management toetsen externe 'auditeurs' de zorglocatie op zaken als goede maaltijd, prettige ambiance, bereikbaarheid en geven hun beoordeling. Een locatie kan maximaal vijf sterren bemachtigen. Het is een soort Michelingids voor de zorg.

Pronken met sterren

Sinds 2010 hebben van de ruim 1700 verpleeg- en verzorgingshuislocaties in Nederland 464 locaties, 25 procent, zich laten beoordelen. Het opgemaakte rapport van elke 'audit' is eenvoudig op internet op te roepen. 122 locaties, meer dan een kwart dus, pronken met vier sterren of meer (overigens zijn vijf sterren zeldzaam). 200, nog geen 40 procent scoort minder dan drie sterren. Vanuit mijn ervaringen met de Zorgvisite-praktijk durf ik de stelling aan dat hiermee een representatief beeld van 'the state of the art' van de Nederlandse intramurale ouderenzorg wordt gegeven.

Grote uitschieters

Als je naar de spreiding van de sterren over het land kijkt in relatie tot de bevolkingsomvang dan valt op dat de provincies Noord-Holland, Utrecht en Gelderland behoorlijk zijn ondervertegenwoordigd. Grote uitschieters naar boven zijn Noord-Brabant, Zuid-Holland en Friesland met respectievelijk 29, 23 en 21 gewaardeerde zorglocaties. Zij staan ook aan kop in het totale aantal zorglocaties met vier en meer sterren. In Zuid-Holland doet de Rivas zorggroep het met 16 locaties met vier en meer sterren wel erg goed. Een zorgorganisatie kan het beeld van een hele provincie kleuren.

Gastvrijheidszorg

Het woord gastvrijheidszorg staat in geen enkel woordenboek. Ontleed je het woord dan valt het in vieren uiteen.

Allereerst het woord 'gast'. Van Dale omschrijft een gast als iemand die op bezoek is, iemand die in een hotel zijn intrek neemt of als een figuur in de zin van een rare gast. Wie is eigenlijk de c.q. te gast in een woonzorgcentrum? De bewoner, de familie, de naaste? Of de medewerker? Laatst hoorde ik een voorzitter van een cliëntenraad zeggen: 'Medewerkers moeten zich meer realiseren dat zij werken waar een ander woont.'

Ten tweede het woord vrijheid. Een begrip dat wat mij betreft veel meer leidraad moet zijn bij al het handelen en aanbod vanuit een zorgorganisatie. En een terrein waar de zorg nog veel kwaliteitswinst op kan behalen. Een mens kan niet zonder vrijheid. Hoe afhankelijk je met het vorderen van de leeftijd ook kan worden, je vrijheid, zeggenschap en regie over de invulling van je dag, blijft een, zo niet dé existentiële waarde voor de mens.

Het derde woord gastvrijheid is een combinatie van beide woorden. Gastvrijheid is volgens Van Dale: hartelijkheid voor gasten, onbaatzuchtig en gul in het onthalen of herbergen van gasten.

Gastvrijheid van een instelling kan het verschil maken in de fysieke en mentale beleving van bewoner. En van de medewerker. Als gastvrijheid in de genen zit van de organisatie heeft dat een positief effect op hoe je als medewerker je werk kunt doen. En op wat je terugkrijgt van diegenen met en voor wie je werkt.

Tot slot: 'zorg'. Ook dat woord heeft meer dan een betekenis. In een woonzorgcentrum betekent het meestal dat medewerkers zorgen voor anderen die dat zelf niet meer kunnen. Maar zorg kan ook betekenen dat je ergens ongerust over bent. Bijvoorbeeld over de veranderingen die op stapel staan met de langdurige zorg.

Maar zorg is ook iets voor elkaar krijgen. Zorgen dat. Iets doen.

Meer gemeengoed

Het zou mooi zijn als gastvrijheidszorg een leidend principe wordt van alle zorglocaties in Nederland en dat het 'andere-ogen-principe' van de beoordelingsmethode veel meer gemeengoed wordt. De bezoeken van de Inspectie kunnen aanvullend zijn als je je als zorgorganisatie 'openstelt' voor wat wel en niet op orde is en daar anderen bij betrekt en kond van doet. De kwaliteit van zorg en welbevinden wordt dan 'vanuit jezelf' beter. En dan hoeven er geen 500 extra inspecteurs te worden aangesteld.

Hetti Willemse

www.publicarea.nl

www.zorgvisite.nl

Hetti Willemse

Oprichter van Publicarea
Bekijk profiel

7 reacties

  • Marjo

    @Star/Jan C:
    helemaal mee eens.
    Al die managers, die steeds weer iets nieuws MOETEN bedenken omdat anders hun dure baan in het gedrang komt!!
    We kunnen in de zorg beslist met minder van deze duurbetaalde krachten.

  • Jan C

    @Star. Heel, heel goed verwoord. Alleen mijn ervaring met inspectiebezoeken (audits genaamd) is nog heftiger (lees dramatisch). Daar wordt de onderscheiding min of meer gekocht.
    De audit-mensen komen AANGEKONDIGD, want die weten dat er dan een copieus diner klaarstaat met goede dranken. De patienten, personeelsleden worden GESELEKTEERD EN GEINSTRUEERD; om familieleden wordt heengelopen, niet een familielid komt aan bod!!. En voor het eerst (ik constateerde dat in 4 jaar !!) zie je de directeur op de afdeling; helaas niet met een hartelijk praatje op de kamers van de patienten of de huiskamer; o, wat doet het mij pijn als ik zie dat zo'n man gewoon de huiskamer waar de oudjes zitten voorbij loopt (sommigen met niet eenmaal bezoek in 3 a 4 weken !!) maar wel trotst met zijn 'gekochte award' voor de meute gaan staan; nog hoor ik een personeelslid zeggen: 'Vanaf nu komt er weer een jaar met rommel, ongeorganiseerdheid, slechte verzorging en ellende op de afdelingen, en niemand doet er iets aan'

  • Star

    Ik heb gezien wat er met zaken als een soort 'bronzen' onderscheiding in al die huizen is gebeurd.Even wordt dan alles op alles gezet,want ja als die commissie komt dan moet alles tiptop zijn, dan zie je zelfs de manager even,terwijl je die normaal nooit ziet.Even later prijkt dan al dan niet de bronzen plaque bij de voordeur héhé dat was dat.En wat zegt dat allemaal voor de personen en die verzorgd worden? Helemaal niets helaas.En nou wil Willemse weer sterretjes zien.Beste mevrouw dat zién we al van alle geld- en tijd verslindende idioterie die we tegen komen. En wat u niet kunt geven is: hart voor mensen bij degene die verzorgt/verpleegt.
    Over de hele linie zijn we al verzadigd van topfiguren die alleen maar overbetaald zijn en van verzorgen niet zoveel kaas hebben gegeten.En bij de inspectie is het al jaren dweilen met de kraan open,ook al omdat ze niet in staat zijn om door zaken heen te kijken en zich laten vangen in geleuter.Zet overal mensen neer met jaren ervaring in de zorg, zorg dat de leiding weer terug komt op de afdeling en dat die ook echt gaat léiden. En mevrouw Willemse: toets uw ideeën eerst eens aan zorgprofessionals die al jaren in het vak werken voordat u dat los gaat laten in artikelen die tenenkrommend zijn.Misschien wordt het dan nog wat met u.Die sterretjes zien we al dankzij mensen als u die er nooit genoeg van krijgen op elke manier te roepen: 'kijk mij nou' tronend op een dure kar vol gebakken lucht..

  • bezorgde

    Ook al krijg je fantastisch te eten en staan de bloemetjes er gezellig bij, als de zorg aan bed matig is, kan je keuze verkeerd zijn.

  • pro-zorg

    sterren sterren...ik duizel van de sterretjes... Het hele sterrencircus zet werknemers nog meer onder druk om taken erbij te doen om er maar zeker van zijn dat de beoordelaars de kwalificatie zullen afgeven. Op zich geen slechte zaak een kwalificatie maar genoeg en professioneel personeel dat goed opgeleid is weet wel hoe ze kwaliteit moeten leveren maar heeft tijd nodig om het werk gewoon goed te kunnen doen. Dat hele sterrengedoe trekt tijd ( en geld)weg van de werkvloer en werkt eenvoud en funktionaliteit tegen: die dingen waar het om gaat; Genoeg tijd voor de zorgvrager.

  • Jan C

    (vervolg)De grondactie van IGZ moet zijn (en helaas is het dat niet): ONAANGEKONDIGD verpleeg en zorginstellingen bezoeken en vooral praten met de vloer op een manier dat de schrik DOOR AFHANKELIJKHEID bij patient en familie helemaal wegvalt (niet wat mijn dochter zegt: 'Pa zeg dat maar niet dan wordt ma morgen niet gedouched, krijgt ze weer slecht eten en zit ze misschien wel een uur op het toilet).
    De zorg is uiterst serieus en de sterrenkoks aanpak hoort daar niet bij.
    Dwepen met uitlatingen van clientenraad- en Landelijk Overleg Clientenraden komt, althans bij mij, onwerkelijk over. Clientenraden zitten vaak in dezelfde verderfelijke afhankelijkheid (worden door het bestuur ingepakt of men praat over onzinnige dingen als een raam wel open of niet e.d) en de leiding van het landelijk Overleg Clientenraden wist geen raad met mijn zorgvragen en beperkte zich maar tot het in ontvangst nemen van een flink salaris voor niets doen.
    Het eerste artikel van Willemse dat niet is geschreven voor eigen glorie (lees zorgopdrachten) en een bijdrage levert aan de zorg moet nog komen.

  • Jan C

    Zulke inzendingen als hierboven zouden verboden moeten worden.
    Eerder heb ik al bij herhaling vermeld dat Willemse zich profileert als de goeroe van de health care en in wezen alleen maar zit te vissen naar zorgopdrachten uit de noodlijdende zorg met de bedoeling de zorg financieel helemaal de nek om te draaien. De 2e laatste alinea zegt dat duidelijk. Schandalig
    En dan de IGZ. Dat IGZ zich verbindt met programma's als Holland Got Talent, X-factor en Sterrenkoks verbaast me niks; VOORAL NIET DOEN WAAR JE VOOR OPGESTELD STAAT, maar liefst niks of weinig doen en vooral als het leuk is.
    Ze hebben inderdaad ook geen 500 mensen extra nodig als JE DOET WAT JE MOET DOEN EN DAAR HARD AAN WERKT.
    (zie vervolg)

Of registreer u om te kunnen reageren.

Zorgvisie is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden