Exclusief toegankelijk Registreer voor toegang tot Zorgvisie.nl Lees meer

Nostalgische muziek geeft dementerende houvast

Via het online radiostation Radio Remember kunnen mensen met dementie – thuis of in een instelling – dagelijks luisteren naar muziek uit hun jeugd. Ruim de helft van de ouderen waardeert dat, blijkt uit onderzoek van de Haagse Hogeschool. ‘Het is een middel tot communicatie.’
Radio_rgbstock_Branox.jpg
Foto: rgbstock/Branox

De muziekprogrammering van Radio Remember is afgestemd op het dagritme van mensen met dementie. De ochtend begint met rustige luister- en klassieke muziek, prettig om bij wakker te worden. Rond koffietijd wordt het iets pittiger, ’s middags kan worden meegezongen met cabaretliedjes, tijdens het eten is er achtergrondmuziek en op zondag kan naar kerkelijke muziek worden geluisterd.
Radio Remember, een initiatief van Machgiel Bakker en de lectoraten Psychogeriatrie en Informatietechnologie & Samenleving van de Haagse Hogeschool, is afgelopen nazomer gestart. Tussen 08.00 en 22.00 uur kan via een laptop (met boxen, voor een beter geluid), tablet of smartphone worden geluisterd naar verschillende muziekprogramma’s met muziek uit de jaren 1945-1963. ‘Dat is de periode waarin deze generatie zelfstandig werd en een eigen muzieksmaak ontwikkelde’, zegt Bakker.
Gisteren werd bekend dat ook de speciale afspeellijsten voor dementerenden op Spotify een succes zijn. Een campagne in samenwerking met Alzheimer Nederland die van juni tot december 2015 liep, leverde meer dan een half miljoen luisteraars op.

Middel tot communicatie
Het repertoire van Radio Remember bestaat uit circa 3500 nummers. Zelf presenteert hij twee keer per dag Muziekvitaminen, waarbij hij elk muziekstuk met gesproken woord inleidt. ‘Daar is de orgelman, bijvoorbeeld. Ik vraag dan of luisteraars nog weten wat een draaiorgel is, en of ze zelf ook geld in het centenbakje gooiden. Mensen herkennen het en geven antwoord. Het is een middel tot communicatie.’
Mantelzorgers en zorginstellingen kunnen een abonnement nemen, variërend van 96 tot 120 euro per jaar en per huiskamer. Tachtig zorginstellingen hebben dat gedaan. ‘Ik verwacht dat dit aantal groeit. Medewerkers gebruiken het om samen naar te luisteren. Dat wil zeggen: op gezette tijden. Je moet er flexibel mee omgaan, het programma bewust aanzetten en mensen erop wijzen. Dan doen ze mee.’

Vier maanden getest
Uit onderzoek van de Haagse Hogeschool blijkt dat 56 procent van de ouderen de muziek fijn vindt; 17 procent vond er weinig aan en 4 procent was er fel op tegen. Studenten van de minor Psychogeriatrie testten het programma eind 2013 vier maanden lang in twintig huiskamers voor mensen met dementie. Bij deze bewoners van drie verpleeghuizen van Florence en Woonzorgcentra Haaglanden werden gedrag, beweging en interactie geobserveerd, zonder en met Radio Remember. Een op de drie bewoners reageerde ook fysiek op de muziek: ze klapten en zongen mee, lachten en maakten contact.
Het gros van de medewerkers vond de muziek positief, vooral vanwege het effect op bewoners. Een op de drie vond het zelf niet prettig om naar te luisteren. ‘Dat kan ik me voorstellen’, zegt Bakker. ‘Het zijn soms ook truttige teksten. Maar ze zijn bedoeld voor de generatie die in de jaren zestig is afgehaakt op harde popmuziek.’

Patricia van der Zalm

Gerelateerde tags

Of registreer u om te kunnen reageren.

Zorgvisie is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden