Exclusief toegankelijk Registreer voor toegang tot Zorgvisie.nl Lees meer

Verzet tegen Rom in de ggz

Rom moet niet worden ingezet om te benchmarken. Dat is de stelling van de initiatiefnemers van stoprom.com. De Stichting Benchmark GGZ (SBG) is het hier niet mee eens.
Psych400.jpg

De Algemene Rekenkamer was vorige week kritisch over Rom. Dit systeem zou volgens de rekenkamer nog niet voldoende betrouwbaar, volledig en vergelijkbaar zijn om in te kunnen zetten bij de bekostiging. Een groep psychiaters, psychologen en ervaringsdeskundigen startte daarom op zondagavond een petitie op stoprom.com. Hun doel: zoveel mogelijk handtekeningen verzamelen en zo een signaal afgeven dat Rom volgens de ggz niet het goede kwaliteitsinstrument is. ‘We willen laten zien hoe breed het verzet is tegen dit bureaucratische meetinstrument, dat ons bovendien is opgelegd’, zegt psychiater Menno Oosterhoff, een van de professionals achter de petitie. ‘We merken dat de onvrede over Rom op de werkvloer gigantisch is. Er is al eerder aan de bel getrokken over het breed inzetten van Rom om de kwaliteit van behandelingen met elkaar te vergelijken, maar daar werd toen niet naar geluisterd.’

Rom als meetinstrument
Het probleem ligt volgens de initiatiefnemers niet bij Rom als instrument voor verbetering van een individuele behandeling, maar bij het breder inzetten van de gegevens. ‘Rom is nooit bedoeld als kwaliteitsinstrument, maar als middel voor een behandelaar om te zien hoe het ervoor staat met een specifieke cliënt. Wat er nu gebeurt, is dat de zorgverzekeraars zich op de cijfers storten. Jos de Blok zei ooit al: als je niet kunt meten wat belangrijk is, dan maak je belangrijk wat je kunt meten. Dat is precies wat hier aan de hand is’, meent Oosterhoff. ‘Het is wettelijk verplicht om de Rom-gegevens aan te leveren bij de SBG, anders kun je een boete krijgen; sinds 1 januari ben je zelfs strafbaar als je het niet doet. En dat terwijl uit onderzoek in Maastricht blijkt dat 70 procent van de cliënten helemaal niet wilde dat hun behandelresultaten gedeeld werd met een derde partij. We kunnen het geld beter in andere dingen steken. Maar voor de duidelijkheid: we zijn niet tegen Rom, we zijn niet tegen kwaliteitsmeting. We zijn tegen misbruik van Rom als kwaliteitsmeting.’

Uitkomstenbekostiging ggz
De SBG laat weten het iets genuanceerder te zien. ‘De gedachte was: de zorgkosten rijzen de pan uit, we moeten iets doen om dat tegen te gaan en daarvoor is er meer transparantie nodig wat betreft de kosten. Hoeveel kost een behandeling? Hoeveel levert hij op? Dat speelt natuurlijk niet alleen in de ggz, maar ook bij andere branches in de zorg. De Algemene Rekenkamer richtte zich in het rapport vooral op de inzet van Rom-gegevens bij de uitkomstenbekostiging. Dus dat instellingen die betere kwaliteit leveren of hun kwaliteit hebben verbeterd meer geld krijgen. Maar zover zijn we nog niet; dit stond altijd al gepland voor na 2020’, zegt algemeen directeur Maarten Erenstein. Volgens hem kan Rom, mits het goed wordt toegepast, juist helpen om de kwaliteit te verbeteren. Hij denkt dat er vooral meer transparantie in de ggz kan komen door de Rom-gegevens, een punt dat ook terugkomt in de Agenda Gepast Gebruik en Transparantie die de ggz zelf opstelt. ‘Er zijn genoeg voorbeelden van instellingen die dankzij Rom aan hun kwaliteit zijn gaan werken. Zo is er een grote instelling die uit de Rom-gegevens opmaakte dat ze niet goed scoorden op de depressiebehandeling. De bestuurder is toen met een instelling gaan praten die op dit gebied juist wel goed scoorde en heeft aan de hand daarvan dingen veranderd.’

Start Rom
De discussie over Rom is volgens Erenstein ‘enorm complex’. ‘Het debat wordt gevoed door allerlei opinies. Maar als SBG willen wij de data juist laten spreken. Niet iedereen omarmt Rom, maar er zijn bij ons genoeg partijen bekend die dit wel doen. Het rapport van de Algemene Rekenkamer geeft aan dat de data nu nog niet voldoende zijn voor de uitkomstenbekostiging, maar het geeft wat ons betreft wel enorm veel aanknopingspunten voor behandelaren en verzekeraars om met elkaar in gesprek te gaan. Ik zou dus zeggen: niet stop Rom, maar start Rom.’

Dossier geestelijke gezondheidszorg Dossier met nieuws, opinie en achtergrond over de geestelijke gezondheidszorg (ggz). De artikelen gaan onder andere over de diverse zorgorganisaties, beddenreductie, e-health in en bekostiging van de ggz. Lees meer >>

Eén reactie

  • gaavdbeek

    Het is jammer dat de discussie rondom ROM zo vertroebeld wordt door wet- en regelgeving. Internationale initiatieven laten zien dat het meten van zorguitkomsten en daarop sturen wel degelijk effect kan hebben. Zie bijv. de resultaten van de Martini klinik in Hamburg. Initiatieven zoals ICHOM (www.ichom.org) dragen hieraan bij. In Nederland is het echter een soort stammenstrijd geworden. Ik vind de quote van Jos de Blok die geciteerd wordt in het artikel wel een goede, maak belangrijk wat je kunt meten en stuur daar op, en leer van elkaars uitkomsten.
    Misschien goed om het Value Based Healthcare model van Michael Porter te gaan toepassen ook op de Nederlandse GGZ. De laatste stap van dat model is Value Based Costing....

Of registreer u om te kunnen reageren.