Hulpverlening voor mensen met LVB start vaak te laat’

Professionele hulp voor mensen met een licht verstandelijke beperking (LVB) of zwakbegaafdheid (ZB) wordt vaak te laat geboden en houdt onvoldoende rekening met de diversiteit van de doelgroep. ‘Hierdoor kunnen aanwezige problemen verergeren of persistent worden’, concludeert Peter Nouwens in zijn promotie-onderzoek. Hij pleit voor een actieve, preventieve benadering van de doelgroep binnen de zorg.
LVB, gehandicaptenzorg, gehandicapten, licht verstandelijke beperking, jeugdzorg, zorg
Foto: Cover United by diversity - Peter Nouwens

Mensen met een licht verstandelijke beperking of zwakbegaafdheid doen in steeds grotere mate een beroep op de zorg. ‘Er is desondanks weinig bekend over de achtergrond van deze groeiende vraag en over de karakteristieken van mensen met een LVB of ZB’, schrijft Nouwens, die op 28 september promoveerde aan de Universiteit van Tilburg. ‘In dit proefschrift is voor het eerst onderzoek gedaan naar deze aspecten.’ Nouwens wil met zijn studie een bijdrage leveren aan verbetering van adequate zorg voor deze doelgroep.

Sociale isolatie

In zijn studie toont Nouwens dat psychische problemen vaak (60 procent) bij de doelgroep voorkomt, evenals blootstelling

0
335

Wilt u onbeperkt toegang tot de Zorgvisie Rapporten?

De Zorgvisie rapporten zijn exclusief voor onze Zorgvisie Compleet abonnees. Wilt u ook alle rapporten kunnen lezen? Meld u aan voor een Zorgvisie Compleet abonnement.

Heeft u al een Zorgvisie Compleet abonnement? Log dan hier in

Rapport informatie

Rapport naam:
United by Diversity, Identifying Characteristics, Profiles and Support Needs of People with Mild Intellectual Disability or Borderline Intellectual Functioning
Sector:
Gehandicaptenzorg
Soort:
Onderzoek / Wetenschap
Afkomst:
Universiteit van Tilburg
Auteur:
Drs. P.J.G. Nouwens
Aantal pagina’s:
156
Verschijningsdatum:
28 september 2018
Link naar rapport:
United by diversity
Samenvatting:

Kwetsbare groep

Mensen met een LVB of ZB doen in toenemende mate een beroep op de zorg voor mensen met een verstandelijke beperking. De resultaten van deze studie tonen dat deze groeiende zorgvraag in verband wordt gebracht met diverse factoren. Deze doelgroep is gevoelig voor co-morbide problemen zoals psychische of gedragsproblemen en groeien relatief vaak op in kwetsbare gezinnen. In de onderzoeksgroep had 60 procent een psychisch probleem naast de LVB of ZB. Dit percentage is hoger dan in bestaande wetenschappelijke literatuur gerapporteerd wordt. Daarnaast is het risico op sociale isolatie door een gebrek aan vrienden en contact met leeftijdsgenoten aanzienlijk (66 procent). Dit percentage is aanmerkelijk hoger dan de gerapporteerde percentages (20 tot 42 procent) in bestaande literatuur.

Mensen met een LVB of ZB in onze studie kregen daarnaast slechts in 25 procent informele hulp aangeboden vanuit hun omgeving. Deze bevindingen onderstrepen het belang van meer aandacht voor de sociale vaardigheden en van het versterken van de sociale netwerken van de doelgroep, aldus Nouwens.

Maatwerk

Hulpverlening komt vaak laat op gang, gemiddeld vanaf 17-jarige leeftijd. Een risico, aangezien dit de problematiek kan verergeren. ‘De resultaten laten zien dat mensen met een LVB of ZB die zich wenden tot de zorg frequent worden blootgesteld aan een diversiteit en stapeling van risicofactoren.’ Daarnaast wordt er onvoldoende rekening gehouden met de heterogeniteit van deze groep. Op basis van individuele en contextuele verschillen hebben zij ook gedifferentieerde zorgbehoeften. De aangeboden ondersteuning lijkt hier nog voldoende op aan te sluiten.

Bovendien sluit de hulpverlening vaak niet aan bij de diverse problematiek, bijvoorbeeld verslaving, en hulpvragen op een aantal levensgebieden. ‘Het leven is ondeelbaar, maar de zorg en ondersteuning is gesegmenteerd. Dit belemmert een effectieve ondersteuning aan mensen met een licht verstandelijke beperking.’ Idealiter is de hulpverlening aan mensen met een LVB maatwerk waarbij rekening gehouden moet worden met alle relevante aspecten.

Aanbevelingen

De resultaten in deze thesis onderstrepen het belang van tijdige, passende en gedifferentieerde ondersteuningsprogramma’s. In deze benadering zou de focus moeten liggen op het identificeren en het beperken van condities die een negatieve invloed hebben op de ontwikkeling van mensen met een LVB of ZB, aldus de onderzoeker.

Samenwerking tussen zorgaanbieders en tussen verschillende professionele disciplines is essentieel voor mensen met een LVB of ZB wanneer additionele problemen (zoals psychische problemen en verslaving) manifest zijn. Evenals de koppeling van discipline- en sector-overschrijdende kennis. Passende ondersteuning vraagt ook om een multidimensionaal perspectief waarin persoonlijke en contextuele elementen zijn opgenomen.

Kwantitatieve en kwalitatieve gegevens

Ten behoeve van dit proefschrift zijn kwantitatieve en kwalitatieve gegevens verzameld, waarbij de output van een voorafgaand onderzoek diende als input voor een vervolgonderzoek. In plaats van een theoretisch kader functioneerden de verzamelde empirische data als basis voor de analyses. De eerste drie studies zijn gebaseerd op data verzameld van 250 mensen met een LVB of ZB die verwezen waren naar Stichting Prisma in Noord Brabant. Ook zijn de opvattingen van experts (primaire opvoeders, professionals en wetenschappers) over passende en gedifferentieerde zorg voor mensen met een LVB of ZB onderzocht.

In de thesis worden vijf unieke profielen onderscheiden met mensen met een LVB of ZB. Dit is een eerste stap in de richting van een beter begrip van de heterogeniteit binnen deze subgroep, aldus Nouwens.

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet u ingelogd zijn. Heeft u nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.