Bij ZorgAccent werd het tijd voor de werkvloer

Sinds men bij ZorgAccent met zelfsturende teams is gaan werken, zijn zowel het ziekteverzuim als het medewerkersverloop flink omlaag gegaan. “Je moet echt los leren laten en echt je mensen ondersteunen in het nemen van hun verantwoordelijkheid".

Artikel bewaren

U heeft een account nodig om artikelen in uw profiel op te slaan

Login of Maak een account aan

“Een paar jaar geleden kreeg ik van enkele mensen uit een van onze thuiszorgteams het verzoek of ze een teamfiets konden aanschaffen. Dat had ik zelf nou nooit bedacht”, zegt directeur wijkverpleging bij de Twentse thuis- en woonzorgverschaffer ZorgAccent, Erik Vuurboom. “Vroeger had ik daar een aantal mensen bijgehaald om te beslissen of dat een zinvolle stap zou zijn voor de hele organisatie. Nu heb ik gewoon ‘ja’ gezegd. Dat team heeft z’n fiets gekocht en is die gaan gebruiken en ondertussen hebben we 30 fietsen in de organisatie, omdat andere teams dat ook wel zagen zitten”.

Hij wil maar zeggen: de thuiszorgteams bij ZorgAccent hebben eigenaarschap over de manier waarop ze willen werken. En hij is er om ze daarin te faciliteren. “Dat gaat tegenwoordig best ver. Onze mensen wilden wat verderop in ons werkgebied een kantoor, om hun reistijd te beperken. Nou, dat hebben ze gevonden en ze hebben’t ook zelf ingericht”.

Bij Zorgaccent in Almelo is de afgelopen – pakweg – acht jaar veel gebeurd. In 2009 schreef de organisatie rode cijfers. ZorgAccent was strak, taakgericht georganiseerd. Iedereen kreeg precies te horen wat-ie wanneer moest doen en binnen hoeveel tijd. Maar de druk op het budget werd steeds groter en het ziekteverzuim lag op een gegeven moment rond de 8-9 procent”.

Medewerkers verlieten in steeds grotere aantallen de organisatie. “Ze waren het productiewerk zat. En achteraf gezien kan ik ze dat niet kwalijk nemen”, aldus Vuurboom.

In 2010 besluiten directie en management het – mede onder invloed van de successen van ‘buurman’ Buurtzorg – over een andere boeg te gooien. Er wordt begonnen met zelfsturende teams. In eerste instantie in een pilot met zes teams in de thuiszorg. Erik Vuurboom: “De resultaten waren onmiddellijk goed. De cliënttevredenheid steeg, de medewerkerstevredenheid steeg en het financiële resultaat verbeterde. Eigenlijk is er vanaf het begin geen twijfel geweest. Eén van onze directieleden was economisch geschoold en vroeg zich hardop af of het wel goed zou komen. Maar toen-ie de cijfers zag, kwam ook hij tot rust”.

En dus werd er opgeschaald. Per oktober dat jaar bestond de thuiszorg bij Zorgaccent uit 55 zelfsturende teams. Geen managers meer en geen managementassistenten. Alleen coaches en voor allebei de organisatie-onderdelen één directeur. In de overhead werd flink gesneden. Hele stafafdelingen werd afgeschaft; per 2014 78 mensen. De ruimte die zo ontstond kon gebruikt worden om de formatie van de teams te verruimen.

“Voor ons als managers was het wel wennen”, vertelt Ina Kerkdijk, directeur Woonzorg bij ZorgAccent. “Ik moest aan de slag met mijn leiderschapsstijl. Ik ben traditioneel opgeleid en veel van de vaardigheden die ik had geleerd, gebruik ik nu niet meer. Ik ben nu niet meer aan het managen, maar aan het faciliteren. Ik moest leren loslaten. In het begin heeft dat zeker verwarring gebracht. Maar er is nooit twijfel geweest over de vraag of we er wel goed aan deden”.

Vuurboom: “Al die organisaties waarvan we de afgelopen tijd hebben gehoord dat ze terug zijn gekomen van zelfsturende teams, hebben het toch onvoldoende doordacht. Je moet echt los leren laten en echt je mensen ondersteunen in het nemen van hun verantwoordelijkheid”.

Sinds 2014 draait ook de woonzorg bij ZorgAccent op zelfsturende teams. Het ziekteverzuim – dat aanvankelijk steeg – schommelt voor de hele organisatie nu net boven de 5 procent – een kleine 2 procent onder het landelijk gemiddelde. Het verloop wordt bij ZorgAccent niet precies bijgehouden, maar de grote uitstroom van medewerkers is de afgelopen jaren wel degelijk tot stilstand gekomen. Kerkdijk: “Twee jaar geleden opende een andere zorgaanbieder vlakbij in Nijverdal een nieuwe locatie en sloeg aan het werven. Daar zijn toen twintig mensen van ons op ingegaan. Vijftien daarvan hebben we ondertussen alweer terug”.

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet u ingelogd zijn. Heeft u nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.