Exclusief toegankelijk Registreer voor toegang tot Zorgvisie.nl Lees meer

Habion pakt door met 'tweede jeugd' voor verzorgingshuizen

Maandag 2 november is het vijfde project in het kader van het experiment 'Bejaardenhuis een 2e jeugd' van woningcorporatie Habion van start gegaan. Met een 'inspiratiebijeenkomst' voor betrokkenen zetten Habion en Magentazorg de eerste stap om woonzorglocatie Buiten Zorg in Zuid-Scharwoude nieuw leven in te blazen.
Habion pakt door met 'tweede jeugd' voor verzorgingshuizen

Het pessimisme over verzorgingshuizen heeft Habion nooit gedeeld. In 2012 gaf de woningcorporatie zes studenten bouwkunde opdracht om zes maanden lang onderzoek te doen naar de toekomstmogelijkheden voor zes van haar woonzorglocaties. De studenten hebben er gelogeerd om het potentieel van de locaties aan den lijve te ervaren. Hun conclusies bevestigden het vermoeden van Habion dat sluiting en sloop pure kapitaalvernietiging zouden zijn. 'In AWBZ-tijd werd al snel gesloopt als een pand niet helemaal meer voldeed', zegt voorlichter Joost Maas van de corporatie. 'Maar dat is niet meer van deze tijd. Ons motto is dan ook: 'Wij slopen geen verzorgingshuizen, maar behouden ze en vinden ze opnieuw uit, samen met de lokale gemeenschap.'

Vaste methode

De corporatie ontwikkelde een methode, De Røring genoemd, om samen met bewoners en omwonenden verzorgingshuizen aan te passen aan hun wensen en ze toekomstbestendig te maken: ze een tweede jeugd te geven. Vaste onderdelen zijn de inspiratiebijeenkomsten om wensen 'op te halen', gangmakersdagen waar de voortgang wordt besproken en de oprichting van een woonzorgcoöperatie. De methode wordt nu voor de vijfde keer ingezet, maar omdat het uitgangspunt maatwerk is zijn er veel verschillen tussen de locaties. Maas geeft een voorbeeld: 'In Voorst waar veel agrariërs wonen, was een moestuin een belangrijke wens, in Amsterdam was veiligheid een belangrijk punt.'
Aan de methode wordt ook nog flink geschaafd. Daarbij is de inbreng van 'de publieke tribune' van grote waarde. Een select publiek van diverse experts die het '2e-jeugdteam' scherp houdt.

Eerste succes in Voorst

In november 2013 vond volgens de methode '2e jeugd' de eerste inspiratiebijeenkomst plaats waar zich zo'n 200 van de 1000 inwoners van Voorst meldden om hun wensen voor de toekomst van 'hun' woonzorglocatie De Benring te delen met eigenaar Habion en huurders Trimenzo en 's-Heerenloo. Die werden op kleurige briefjes genoteerd en als slingers in de recreatieruimte opgehangen. Acht weken later bij de tweede inspiratiebijeenkomst was de opkomst verdubbeld en konden de bezoekers de tekeningen voorlopige plannen bekijken hoe hun wensen gestalte kunnen krijgen in het pand. In mei 2014 is de woonzorgcoöperatie opgericht waarin (toekomstige) bewoners zijn verenigd. Inmiddels is de verbouwing van het hoofdgebouw volop gaande. De 18 aanleunwoningen hebben al sinds augustus vorig jaar nieuwe bewoners, jongeren die hun stek 'wind- en waterdicht' in huur hebben gekregen en zelf aan hun woning hebben geklust. Ook enkele jongeren van orthopedagogisch centrum De Beele in Voorst hebben hier een (begeleide) woonplek gevonden.

Duurzaam verbouwen

Met '2e jeugd' maakt Habion zijn zorgvastgoed duurzaam in meerdere betekenissen van het woord. De methode is 'systeemneutraal', vertelt Joost Maas. 'Het doel is dat, wat de overheid ook bedenkt, deze panden rendabel zijn te verhuren.' Dit wordt onder meer bereikt door de wensen van de bewoners te volgen. Hij geeft een voorbeeld. 'Oude verzorgingshuiseisen zoals de ruime maten voor de badkamer, stellen we ter discussie. Mensen willen juist een kleine badkamer waar ze zich makkelijk kunnen vastgrijpen.'
Er wordt ook gewerkt aan 'klimaatneutraal'. Via crowdfunding wordt samen met Urgenda voor De Benring een dak vol zonnepanelen gerealiseerd. De besparing in energiekosten helpt de woonlasten laag te houden. Tegelijkertijd stimuleert het de betrokkenheid van de inwoners van Voorst. Tot nu komt 30 tot 40 procent van de investeringen in de zonnepanelen uit de omgeving.

Gemeenschappelijke voorzieningen

De gemeenschappelijke voorzieningen in woonzorglocaties vormen een speciale uitdaging. Voorheen werden die gefinancierd uit de AWBZ, nu kunnen ze niet zomaar bij de huur opgeteld worden. Ook hierbij komt de 'publieke tribune' van pas, met mensen als Mark Hillen van Social Enterprise NL. De woonzorgcoöperatie in Voorst heeft zelf een sociaal ondernemer gevonden om het restaurant in De Benring te exploiteren.

Berber Bast

chef redactie Zorgvisie
Bekijk profiel

Of registreer u om te kunnen reageren.

Zorgvisie is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden