Eerder bleek dat de zorg niet een van de onderwerpen is waarover wordt gesproken op dit moment tijdens de formatie. Tegelijkertijd zijn er wel plannen voor flinke bezuinigingen om geld vrij te maken voor bijvoorbeeld defensie.

Daarom vroeg Zorgvisie de lezers of de zorg nu al de verliezer is van deze formatie. Uit de online peiling blijkt dat van de 18 respondenten, negen het eens zijn met de stelling en negen oneens. De groep die het oneens is, ziet kansen voor de zorg voor noodzakelijke efficiëntie en innovatie en vertrouwt op het politieke proces. De groep die het eens is zegt zich zorgen te maken over de desinteresse vanuit de politiek.

Kostenpost

De respondenten die vrezen dat de zorg de verliezer is, wijzen vooral op het gebrek aan urgentie bij de politiek. Het wordt als onbegrijpelijk ervaren dat thema’s als wonen, stikstof en migratie voorrang krijgen, terwijl de zorg kampt met vergrijzing en personeelstekorten. Een CEO uit de ziekenhuiszorg vat de frustratie zo samen: “Ongelooflijk dat zorg en gezondheid niet één van de topprioriteiten is van de politiek! Wat vinden mensen het belangrijkst in hun leven voor zichzelf en hun geliefden? Juist: gezondheid.”

Daarnaast heerst er een sterk gevoel dat de zorg louter als financieel probleem wordt gezien. “De zorg wordt op dit moment alleen gezien als een kostenpost”, stelt een inspecteur in de gehandicaptenzorg. Dit sentiment wordt breed gedeeld; een medewerker uit de ggz omschrijft hoe de politiek de zorg ziet als een “financieel zwart gat”. Ook een OK-medewerker merkt op dat de zorg altijd het “ondergeschoven kindje” is, in schril contrast met het onderwijs: “Het onderwijs hoeft maar te piepen en het is geregeld.”

Een consultant in de ziekenhuiszorg waarschuwt dat de houding van de politiek grote risico’s met zich meebrengt voor de bestuurbaarheid van de sector. Er is behoefte aan visie in plaats van polarisatie. De respondent waarschuwt indringend: “Langer ontkennen, wegkijken of in onze ivoren toren blijven zitten zorgt ervoor dat we straks die olietanker helemaal niet meer kunnen keren. Bijsturen kan nu nog, dat vereist visie.”

Oneindige budgetverhogingen onrealistisch

Aan de andere kant van het spectrum klinkt een heel ander geluid: de formatie is geen verloren zaak, maar een moment voor realisme, pleiten deze lezers. Meerdere adviseurs en bestuurders stellen dat oneindige budgetverhogingen onrealistisch zijn. “Er is genoeg geld in de zorg, en sterker nog: er is te veel geld in de zorg”, stelt een adviseur. Volgens deze groep wordt er te weinig gekozen en ligt er te veel nadruk op bureaucratie in plaats van preventie.

Ook is er bij de tegenstemmers meer vertrouwen in het proces en de betrokken partijen. Sommigen geven aan dat het logisch is dat andere thema’s nu even prioriteit hebben, maar dat dit niet betekent dat de zorg kind van de rekening wordt. Een bestuurder in de ouderenzorg vestigt zijn hoop op de continuïteit achter de schermen: “Ik vertrouw op de kracht van de ambtenaren van VWS. D66 en CDA zijn redelijke en genuanceerde partijen. Zij zullen wel luisteren naar de deskundigen.”

Tot slot leggen de respondenten die het oneens zijn de bal terug bij de sector zelf. “Ten eerste moet de zorg zich niet afhankelijk maken van de overheid en het heft in eigen handen nemen”, aldus een adviseur. Een Hoofd Innovatie in de ziekenhuiszorg vult aan dat geld niet het grootste probleem is, maar de “bemensbaarheid”.