In de poll werd gevraagd naar een reactie op de verkiezingsuitslag. De overheersende opinie is dat het nog veel te vroeg is om te juichen; de onduidelijkheid over de te vormen coalitie en het gebrek aan concrete zorgvisie bij veel partijen temperen het optimisme aanzienlijk.

Aan de peiling namen 27 lezers deel, werkzaam in diverse sectoren van de zorg, van ziekenhuizen en de ggz tot de ouderenzorg en de eerste lijn. De verdeeldheid is duidelijk: een ruime meerderheid van 18 respondenten (67%) is het oneens met de stelling dat de zorg vooruit kan met deze uitslag. 9 respondenten (33%) gaven aan het eens te zijn, hoewel hun motivatie uiteenloopt van hoopvol tot kritisch op de vraagstelling zelf.

Gebrek aan inzicht

Er is concrete vrees voor de inhoud van het toekomstige kabinetsbeleid, met name bij een rechtse coalitie. “Rechts gaat er vanuit dat de markt de zorg goedkoper en beter maakt. Na meer dan 12 jaar marktwerking in de zorg is dit aantoonbaar onjuist”, stelt een groepsleider in de gehandicaptenzorg. Deze zorg over de bekostiging leeft breed. Een revalidatiearts wijst erop dat de “zorgkostenrem primair gesteld” is, terwijl het “noodzakelijk herontwerp van bekostiging wordt door geen enkele winnaar van de verkiezingen opgepakt”.

Een tweede groep ‘oneens’-stemmers hekelt het gebrek aan politiek inzicht in de dagelijkse praktijk. Een verzorgende IG in de ouderenzorg schetst een schrijnend beeld van de gevolgen van de Wet dba: “Vaste medewerkers verlaten de zorg. Degene die wel blijven belanden op den duur in een burn-out.” Dit sentiment van onbegrip wordt gedeeld door een CEO van een ziekenhuis: “De meeste politieke partijen hebben laten blijken weinig van de zorg te snappen met redelijk kortzichtige en/of onhaalbare kort door de bocht plannen.”

Een veel gehoord argument onder de sceptici is de grote onzekerheid. Velen benadrukken dat de verkiezingsuitslag op zichzelf niets zegt, zolang er geen kabinet is geformeerd. “De uitslag zegt nog niets over komend beleid door welke coalitie dan ook”, schrijft een anesthesioloog.

Cultuurverandering

De minderheid die wél optimistisch is, ziet vooral kansen voor een cultuurverandering, met name op het gebied van administratie. De hoop is “minder registreren, datagedreven werken, verantwoorden en benchmarken, en meer vertrouwen geven aan de professionals”, aldus een adviseur kwaliteit in een ziekenhuis. Een andere adviseur stelt dat “meer geld niet nodig is”, maar dat er vooral “lef getoond” moet worden in “innovatie, digitalisering, preventie en cultuur verandering”.

Een deel van de ‘eens’-stemmers ziet ook de onzekere formatie juist als een strategische kans. Omdat er nog niets vastligt, is er ruimte om de knelpunten nu onder de aandacht te brengen. “Alle partijen moeten namelijk inleveren, water bij de wijn doen. Dat kan voor de zorg positief uitpakken. Druk houden dus”, adviseert een gepensioneerde beleidsambtenaar. Een gepensioneerd opleider van de spoedeisende hulp is overtuigd: “Als we de beloftes die gedaan zijn… concreet en realistisch maken, kan dit echt wel. Het kan wél …!”