In een bijeenkomst met bestuurders die zich al jaren inzetten voor verandering, zag ik dat zij vijf houdingen met elkaar delen die te leren zijn.
-
Gedreven vanuit de inhoud
Deze bestuurders zijn allemaal begonnen vanuit overtuiging en intrinsieke drive. Het verklaart waarom ze vooroplopen: wie vanuit de inhoud handelt, beweegt al voordat een ander komt uitleggen hoe het zou moeten.
Stel jezelf dus de vraag waarom je dit werk bent gaan doen. Begin bij een onderwerp dat jou persoonlijk raakt en merk hoeveel makkelijker doorzetten dan gaat.
-
Beginnen voordat het zeker is
Bewegen gaat bij hen vóór weten: uitproberen, stoppen wat niet werkt, opschalen wat wel werkt. De rem zit in vooraf de uitkomst tot achter de komma willen kennen. Kies een experiment dat klein genoeg is om te mogen mislukken. Geef het een einddatum en concrete resultaten. Dit geeft urgentie en beweging.
-
Beginnen bij de persoon
Bij alles wat ze doen, stellen ze dezelfde vraag: wat heeft déze persoon nodig en wat past daarbij? Of dat nu een cliënt is die ondersteuning zoekt of een collega op de werkvloer. Wie mensgericht wil werken, begint het gesprek dus in eigen huis. Stel bij het volgende besluit hardop de vraag: bij wie begint dit en wat heeft die persoon nodig?
-
De lange adem
Ze houden drie tot vijf jaar dezelfde lijn vast, ook als het ongemakkelijk wordt. Dat kost energie: steeds opnieuw uitleggen, steeds opnieuw mensen meenemen. “Ik maak het mezelf niet gemakkelijk”, zei een bestuurder over de gesprekken die hij blijft voeren met partijen die op andere zekerheden zijn ingericht. Maar bewaak het tempo. Lange adem ontstaat niet door harder te lopen. Kies minder trajecten en geef ze de tijd om te beklijven. Zo houd je het jaren vol.
-
Eerlijk over moeite
En dan is er nog zelfkritiek. Deze bestuurders maken het niet mooier dan het is. Ze zoeken hun critici op en nemen de tegenargumenten serieus. De boodschap dat het anders moet, landt namelijk zwaar bij mensen die jarenlang met ziel en zaligheid vanuit de beste intenties en wijsheid hun werk doen. Wie die pijn wegpoetst met een vlot verhaal, verliest precies de mensen die hij zo hard nodig heeft.
Een uitnodiging
Dezelfde eigenschappen die deze groep vooruithelpen, maken haar ook kwetsbaar. De doe-houding gaat ten koste van vasthouden. Het optimisme leidt tot te veel tegelijk. Daar ligt een kans. Wie nuchterheid meebrengt, oog voor zekerheid en het vermogen om dingen blijvend te maken, vult precies aan wat de beweging mist. Volhouden vraagt geen bijzonder talent. Het begint klein, bij het ene onderwerp dat jou persoonlijk raakt, en groeit door het samen vol te houden.
Door Najla van Veen-Mirzakhyl, programmaleider beweging VZNGL
www.vanzorgnaargewoonleven.nl
