‘Arbeid ondergeschoven kindje in ggz-behandeling’

Arbeid kan een belangrijke rol spelen bij de behandelingen van mensen met geestelijke problemen, maar het is nu nog een ondergeschoven kindje. Dat schrijft het Netwerk Kwaliteitsontwikkeling GGZ (NKO) bij de introductie van de generieke module arbeid als medicijn.
Psycholoog - Fotolia - 400.jpg
Foto: Fotolia

Het NKO interviewde psychiater Ard van Oosten en professor Lex Burdorf, die allebei meedachten over de generieke module, over het onderwerp. De twee vinden dat er tot nu toe niet genoeg aandacht is geweest voor de rol die arbeid kan spelen in de behandeling van mensen met geestelijke stoornissen. Er wordt niet genoeg over nagedacht, maar het wordt ook niet genoeg besproken. Het effect van arbeid werkt namelijk twee kanten op volgens de hoogleraar en de psychiater: mensen die werkloos zijn krijgen eerder last van geestelijke problemen, terwijl mensen met geestelijke problemen die aan het werk gaan of blijven sneller herstellen. Werk kan dus zowel de oorzaak als de oplossing voor geestelijke problemen zijn, schrijft het NKO.

Arbeid als medicijn
Het netwerk benadrukt wel dat de generieke module geen pasklare antwoorden geeft voor behandelaren, maar erop is gericht om handvatten te geven voor vragen die ze aan de cliënt kunnen stellen. Het doel daarbij is om arbeid als medicijn in te zetten. ‘Op basis van onderzoek bij focusgroepen bleken daarbij vijf thema’s van belang: hoe werkt arbeid als medicijn, het persoonlijke verhaal van de cliënt, wat hij doet, kan wil en nodig heeft, de hulp die geboden wordt en zijn rechten en plichten’, schrijft het NKO. Daarbij moet worden ingezet op maatwerk, vinden Van Oosten en Burdorf, want wat voor de ene cliënt werkt, is voor de ander misschien geen oplossing. Het veranderende veld helpt daarbij mee. Burdorf: ‘Twintig jaar geleden kwam er een ziek persoon binnen en die maakte je beter. Tegenwoordig gaat de gezondheidszorg over wat mensen willen en kunnen. Het perspectief is dus verschoven van de behandelaar naar de patiënt. Daar moeten wij als behandelaars mee aan de slag.’

Advies over arbeid
Hoewel een behandelaar niet mag zeggen dat iemand weer aan het werk kan, kan hij wil uitleggen dat werk kan helpen bij het herstel, schrijft het NKO. De cliënt moet zelf verantwoordelijk worden gemaakt voor zijn herstel, denkt Burdorf. ‘Stel je als psychiater vast dat werk heel belangrijk is voor de patiënt en dat hij dit moet bespreken met zijn werkgever, dan kun je dat advies geven. Maar de patiënt moet vervolgens zelf naar zijn leidinggevende stappen. We hopen dus dat patiënten die stap nemen, in plaats van achterover leunen en zeggen: ja, ik loop bij een psychiater, dus ik kan niets.’

Dossier geestelijke gezondheidszorg Dossier met nieuws, opinie en achtergrond over de geestelijke gezondheidszorg (ggz). De artikelen gaan onder andere over de diverse zorgorganisaties, beddenreductie, e-health in en bekostiging van de ggz. Lees meer >>

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn. Heb je nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.