Greet Prins: ‘Verander regelgeving voor gebruik sociale robots’

Philadelphia heeft een voortrekkersrol op zich genomen op het gebied van werken met sociale robots in de gehandicaptenzorg. Greet Prins, voorzitter raad van bestuur van Philadelphia, heeft grote ambities met Phi en andere mensgerichte technologie, maar overheidsbeleid moet worden aangepast.

Artikel bewaren

U heeft een account nodig om artikelen in uw profiel op te slaan

Login of Maak een account aan
Greet Prins

Gehandicapteninstelling Philadelphia heeft drie jaar geleden een sociale robot uit Japan gekocht. De reden daarvoor is dat het merendeel van de cliënten van Philadelphia regie willen hebben over het eigen leven. Prins: ‘Het is dan onze morele plicht om te kijken welke mogelijkheden er zijn om cliënten te laten deelnemen aan het gewone leven. De potentie van robots in de zorg werd toen ook voor het eerst duidelijk. Ik wilde uitproberen en experimenteren.’

Prins heeft een voorliefde voor mensgerichte technologie en had als een van de eersten in Nederland een mobiele telefoon, die zo groot en zwaar was als een laptop. De bestuursvoorzitter keek ook de documentaire ‘Ik ben Alice’, waarin drie oudere dames de robot Zorro te logeren kregen. ‘Na afloop van dat bezoek bedankten de dames de robot. Ze behandelden die dus als een persoon. Dat zette mij aan het denken over onze cliënten en wat een robot voor hen zou kunnen betekenen. Plus het idee dat er toekomst zit in robotica, ja dan is één en één drie.’

Over de streep

In 2016 bezocht de robot de eerste cliënten van Philadelphia. Prins ging kijken en zag dat het nog behoorlijk behelpen was met Phi. Er was nog geen gezichtsherkenning en het duurde allemaal lang. Ook een gesprek voeren was nog niet mogelijk. ‘Toch zag ik iets bij de cliënt. Na afloop zei ze: ‘ik heb ook een hond, maar ‘de robot praat terug’.’

Wat Prins uiteindelijk over de streep trok, was de reactie van de vader van de cliënt. Hij vertelde dat hij heel blij naar huis was gegaan toen hij de robot had gezien. ‘Hij zag in de robot een onsterfelijk maatje voor zijn dochter. Hijzelf en zijn vrouw komen op een dag te overlijden en hij wilde niet dezelfde betrokkenheid vragen aan zijn andere kinderen. Toen hij dat vertelde, was ik verkocht.’

Geen ondersteuning

De keuze om met robot Phi te werken heeft Philadelphia zelfstandig gemaakt, zonder hulp of advies van zorgkantoor of ministerie. Volgens Prins stelt de overheid weliswaar dat innovatie belangrijk is, maar daar is dan ook wel alles mee gezegd. Concreet worden innovaties niet ondersteund, vindt Prins. Het innovatiefonds is vooral bedoeld om bewezen innovaties grootschalig te implementeren.

Philadelphia heeft zelf bijvoorbeeld een ethische adviesraad opgericht. ‘We komen nu nog prima uit de voeten met bestaand beleid, maar  regelgeving kan ons dwarsbomen als we vasthouden aan de ideeën over de verhouding tussen het aantal begeleiders op een groep cliënten. Waarom kunnen er in de toekomst niet één begeleider en één robot op een groep staan, in plaats van de nu vereiste twee begeleiders? Uiteindelijk zal de regelgeving moeten worden aangepast. Het gaat erom of de cliënt tevreden is met de begeleiding, hoe die ook gegeven wordt.’ 

Extra personeelsinzet

Robots kunnen volgens Prins deels helpen bij de personeelskrapte omdat ze bijdragen aan de verzelfstandiging van cliënten. Maar voor nu vraagt de inzet van Phi nog extra personeelsinzet. De logeerpartijen van Phi hebben grondige voorbereiding nodig. Welke cliënt is geschikt? Kan de cliënt het aan als de robot na twee weken weer weggaat? Zijn begeleiders bereid om op een andere manier te werken? Vinden ouders het goed?

Dan wordt een persoonlijk interactieprogramma gemaakt dat is gebaseerd op wanneer de cliënt thuis is en wat zijn behoeften zijn. De nazorg is een belangrijk onderdeel. Prins: ‘Toch denk ik dat cliënten op den duur door robots minder afhankelijk zijn van medewerkers. En dat is maar goed ook, want er komt een groot tekort aan.’

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet u ingelogd zijn. Heeft u nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.