Exclusief toegankelijk Registreer voor toegang tot Zorgvisie.nl Lees meer

Langdurige zorg lijdt aan ‘ieder-voor-zich-cultuur’

Innovaties in de langdurige zorg worden veelal ongecoördineerd toegepast waardoor grote praktijkvariatie ontstaat. Door het ontbreken van goed onderzoek valt de keuze niet altijd op de meest doelmatige variant.
Ouderen_Shotshop_mmq-inp[1]_Monkey Business 2-450.jpg
Foto: monkey business

Dat concluderen beleidsmedewerkers van de werkgroep Interdepartementaal Beleids Onderzoek in hun rapport ‘Vernieuwing in de zorg’. 

Innovatie in de zorg

Nederland is goed in het uitvinden van nieuwe producten, maar rond de opschaling van kansrijke innovaties liggen nog veel knelpunten. Vooral de langdurige zorg heeft daar last van: daar bestaat een enorme variatie aan innovaties. Deze zijn vaak verbonden aan enkele doortastende individuen bij zorgaanbieders, gemeenten of zorgverzekeraars. Als zorgorganisaties en andere partijen niet met elkaar samenwerken, kan dit innovatie belemmeren. Nog steeds zijn zorgorganisaties terughoudend in hun samenwerking uit angst de Mededingingswet te overtreden. Of ze hebben last van het 'wrong pocket'-syndroom, wat wil zeggen dat baten van een investering bij een andere partij neerslaan dan de partij die de investering heeft gedaan.

Bekostiging

De bekostigingssystematiek in de langdurige zorg staat vernieuwing in de weg, concluderen de onderzoekers. Doordat een belangrijk deel van de innovatiemiddelen in de tarieven is opgenomen, ontstaat versnippering van initiatieven of de middelen worden helemaal niet aan innovatie besteed. In vergelijking met andere sectoren zijn professionals en bestuurders in de zorg vaak zo bezig met het leveren van zorg op de manier waarvan zij denken dat die het beste is, dat innovatie uit het zicht raakt. Dit geldt vooral in de langdurige zorg.

Kennisniveau

Onderzoeksvaardigheden en organisatieontwikkeling maken niet of nauwelijks deel uit van de opleiding van de zorgverleners in de langdurige zorg. Ditzelfde geldt voor nascholing gericht op de uitvoeringspraktijk. Uit het onderzoek blijkt ook dat artsen in de langdurige zorg vaak minder op onderzoek gericht zijn dan medisch specialisten in de curatieve zorg. Tevens is de organisatiegraad in de beroepsgroepen van de professionals in de langdurige zorg lager dan in de curatieve zorgnovaties in de langdurige zorg. Op regionaal niveau zijn er innovatieplatforms, maar die zijn niet zo krachtig als de kennisdelingsmechanismen binnen de beroepsgroepen in de curatieve zorg.

Kennisnetwerken

Conclusie van het rapport is dat het innoverend vermogen van de langdurige zorg nogal eens achterblijft bij dat van de curatieve zorg. Om dit te verbeteren, zal zowel het kennisniveau bij de uitvoerende medewerkers in de zorg moeten worden ontwikkeld, als het ondernemerschap bij hun bestuurders. Ook voor zorgverzekeraars, zorgkantoren en gemeenten is het belangrijk dat zij aansluiting krijgen bij kennisnetwerken om daarmee toegang te hebben tot kennis van best practices. De overheid zou in samenwerking met de VNG zorg moeten dragen voor actieve uitwisseling van ervaringen van de geleerde lessen in de decentralisatie van de langdurige zorg. 

Of registreer u om te kunnen reageren.