Werkdruk forensische zorg bereikt kritische grens

De kwaliteit van zorg en de veiligheid van medewerkers en patiënten in de forensische zorg staan zwaar onder druk. ‘De grens is overschreden.’ Dat blijkt uit het kritische rapport Forensische zorgen. Minister Dekker meldt extra budget beschikbaar te stellen.
ggz forensische zorg
Foto: Pongmoji / AdobeStock

Hoeveel geld de minister uittrekt voor forensische zorg, is onbekend. ‘Dat zal onder meer afhangen van de uitkomsten van het gesprek dat ik met de sector voer’, meldt hij in een Kamerbrief. Volgens GGZ Nederland en VGN is er ruim 20 miljoen euro nodig ‘om de veiligheid in de sector te borgen’.

Maximale belastbaarheid overschreden

Onderzoekbureau Andersson Elffers Felix heeft in opdracht van het ministerie van Veiligheid en Justitie en GGZ Nederland onderzoek verricht naar de knelpunten in de forensische zorg. De dinsdag gepubliceerde uitkomst is zorgelijk. Volgens de onderzoekers is de grens in maximale belastbaarheid van de sector overschreden en lijden medewerkers en patiënten onder de druk.

Momenteel is deze belasting volgens de IGJ nog niet te vertalen naar een toename in het aantal incidenten. De kans op incidenten neemt echter wel toe volgens de respondenten uit het onderzoek. Zij ervaren een afname in de veiligheidsbeleving. ‘Daarnaast zijn er sterke zorgen over de effectiviteit van de forensische zorg. Professionals komen steeds minder toe aan de noodzakelijke behandeling’, constateren de onderzoekers.

Knelpunten forensische zorg

De huidige druk is een samenloop van ontwikkelingen. Zo is de mix van patiënten en complexe problematiek de afgelopen zwaarder geworden, terwijl de instroom van patiënten uit de reguliere zorg en de doorstroom naar de reguliere ggz hapert. ‘Deze ontwikkelingen betekenen dat er met gelijke middelen zwaarder werk moet worden gedaan.’ Ook de regeldruk wordt als hoog ervaren. Zo besteden medewerkers gemiddeld 45 procent van hun werktijd aan administratie, onder meer door het nieuwe bekostigingssysteem en toenemende verantwoordingseisen.

Daarnaast zorgt de arbeidskrapte voor personeelsproblemen. Dit komt mede door een tekort aan ervaren
psychiaters, psychologen, verpleegkundigen en agogen, het negatieve imago en een hoog ziekteverzuim binnen de sector. Bovendien is de werkdruk hoog. ‘De benodigde continuïteit wordt gemist, en dat leidt tot onzekerheid, stress en het gevoel er alleen voor te staan’, constateren de onderzoekers. Door het gebrek aan tijd voor de werkzaamheden halen de professionals niet de gewenste behandelresultaten.

forensische zorg ggz

Gemeenschappelijke agenda

Door de verscheidenheid aan oorzaken die via langjarige processen is opgebouwd, ‘is er niet één maatregel die het evenwicht rond de sector kan herstellen’, aldus de onderzoekers. Zij adviseren daarom gezamenlijke actie en uithoudingsvermogen op de langere termijn. ‘De sector kan echter niet zo lang wachten.’ Zo zijn er nu al maatregelen nodig om de ergste druk te verlichten. ‘De problemen in de sector vragen op onderdelen om extra financiering, maar alleen geld helpt niet.’

GGZ Nederland benadrukt dat de problemen sectorbreed zijn en er daarom een sectoroverstijgende agenda nodig is voor drastische maatregelen. ‘Voor alle sectoren geldt dat investeringen nodig zijn om kwaliteit en veiligheid op orde te brengen’, aldus Veronique Esman, directeur van GGZ Nederland. Zij pleit onder meer voor een meerjarige arbeidsmarktagenda en het terugdraaien van de vastgestelde NZa-tarieven binnen de FPA’s en FPK’s. De onderzoekers adviseren een gemeenschappelijke agenda met samenhangende maatregelen.

Tweede Kamer

De Tweede Kamer bespreekt donderdag 21 juni de resultaten uit het rapport Forensische Zorgen. Volgens Esman bevestigt het rapport de zorgen van GGZ Nederland. ‘Het is nu aan het ministerie van Justitie en Veiligheid om met concrete maatregelen te komen die deze problemen wegnemen.’

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet u ingelogd zijn. Heeft u nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.