‘Verpleeghuiszorg is te institutioneel’

Verpleeghuiszorg is in Nederland te institutioneel. Daarin schieten we door. De enige toekomstvaste oplossing is een model waarin de zorg wordt teruggegeven aan familienetwerken. Dat zegt bestuursvoorzitter Jeroen van den Oever van Fundis.
Jeroen-van-den-Oever-450.jpg
Foto: Jeroen van den Oever

Hij heeft zich de afgelopen maanden verbaasd over alle aandacht voor verpleeghuiszorg. ‘Terwijl er is bezuinigd op wijkzorg en thuiszorg hebben politieke partijen miljarden euro’s toegezegd voor verpleeghuiszorg. Dat is niet consequent want het beleid is juist om ouderen langer thuis te laten wonen en nu wil iedereen meer geld voor zorg in instituten. Daarin zit een geweldige tegenstrijdigheid. We zitten in een gedachtenfuik. Het verpleeghuis is nu de focus van de politiek terwijl de keten veel langer is en bij allerlei onderdelen van die keten flinke bezuinigingen plaatsvinden. Wat doen we bijvoorbeeld met vereenzaamde ouderen of met verwarde mensen op straat? Daar liggen belangrijke zorgvragen die ook beantwoord moeten worden,’ aldus Van den Oever.

Bezettingsnorm verpleeghuiszorg
Een blog van hem over de kosten van het plan van Hugo Borst en Carin Gaemers heeft veel reacties uitgelokt. De stelling van Van den Oever is dat het plan niet uitvoerbaar is. Alleen al omdat verpleeghuizen nu al de vacatures niet krijgen ingevuld. En dan zijn er nog de kosten. Het Centraal Plan Bureau heeft vorige week uitgerekend dat het op peil brengen van de bezettingsnorm in de verpleeghuizen naar twee gekwalificeerde medewerkers overdag op acht patiënten een bedrag van 3,1 miljard euro gaat kosten. De komende jaren zal de vergrijzing doorzetten met grote gevolgen voor de arbeidsmarkt. Op dit moment zijn er nog vier werkenden voor elke oudere, maar dit aantal neemt snel af tot slechts twee werkenden in 2040. ‘Ik heb me echt afgevraagd wat er nu gebeurt. Waarom denken we dat we steeds meer verzorgingsstaat moeten bieden? Die luxe hebben we al lang niet meer. Sommige mensen met een goed gevulde portemonnee kunnen voor een private oplossing kiezen. Maar voor de rest van ons is er ook een derde weg waarin je samen met cliënten en hun familie op zoek kunt gaan naar een oplossing,’ aldus Van den Oever.

Te geïnstitutionaliseerd
Cliënten verblijven steeds korter in een verpleeghuis. De gemiddelde verblijfsduur bedraagt in sommige verpleeghuizen nog maar zes maanden. In hospices mogen patiënten drie maanden verblijven. ‘Verpleeghuizen en hospices groeien dus naar elkaar toe. En als je dan beseft dat de zorg in veel hospices wordt verleend door vrijwilligers, kijk je heel anders naar de discussies over personeel in verpleeghuizen. Als je kijkt naar hoe we het met zijn allen hebben georganiseerd, valt op dat de verpleeghuiszorg nergens in Europa zo geïnstitutionaliseerd is als in Nederland. De zorg wordt overgelaten aan professionals en de IGZ houdt streng toezicht op het naleven van allerlei regeltjes. In andere landen is de familie veel meer betrokken bij de zorg voor ouderen.’

Dossier Ouderenzorg In het dossier ouderenzorg draait het om langer thuis wonen, verpleeghuizen en gezond blijven. Lees meer >>

3 REACTIES

  1. Verpleeghuis-verplaatste zorg of klinische verpleeghuiszorg dienen aan dezelfde kwaliteitsnormen te voldoen. Immers als de indicatie ook "verpleging" betreft zijn de betreffende professionele richtlijnen en standaarden van toepassing, die tegelijkertijd ook een aanwijzing zijn voor de kwalitatieve eisen aan de formatie. De klinische variant dient als "achtervang" voor de verplaatste variant, die we vaak "thuiszorg" noemen. Deze laatste term is tot een containerbegrip verworden en kan versluierend werken. Qua kosten van deze vergelijkbare zorg zouden thuis de "hotelmatige en huisvestingskosten" wegvallen. Verder zal het beschikbare budget gelijk moeten zijn bij gelijke indicatie en zorgbehoefte. In de thuiszorg zullen meer frictiekosten en reiskosten moeten worden meegenomen.

  2. Lees alle reacties
  3. Zou verpleeghuiszorg en terminale verpleegzorg niet bij uitstek het domein van de verpleegkundige dienen te zijn? Wanneer gaan we ons nu eens echt afvragen hoe het komt dat zij überhaupt van het toneel zijn verdwenen? Mijns inziens heeft het alles te maken met de status die we heden ten dage aan onze ouderen toekennen, geen brood meer aan te verdienen dus kiepen we het maar over naar familie en vrijwilligerswerk (wil niet zeggen dat zij geen zeer waardevolle bijdrage leveren). Zelfde tendens speelt zich al jaren af in de thuiszorg. Als markt blijft regeren boven moraal, vrees ik voor velen een trieste verpleeg-ontberende oude dag….

  4. Een terecht en belangrijk voorbeeld van tunnelvisie Jeroen!
    Alle ogen zijn nu tijdelijk gericht op alleen de verpleeghuiszorg vanwege een publicitair succesvolle Hugo Borst interventie. Dit zonder oog voor de hele keten van ‘ouder worden tot overlijden’ zo lang mogelijke thuis.
    In deze tunnel springt nu (tijdelijk) de politiek, daarbij zelfs de verkiezingen beïnvloedend en het eerstvolgende kabinetsbeleid. Totdat zij weer getriggered worden door en volgende Hugo Borst, óf op goede gronden ontdekken dat de GGZ en jeugdzorg een veel groter probleem hebben in vergelijking met de overige zorg.
    Tegelijk ook jouw opmerking hoe door de institutionalisering van verpleeghuizen de sfeer daar zo enorm anders is dan in een hospice. Ook in de hospice waarbij ik betrokken ben. Merkwaardig hoe de sfeer daar zo enorm anders is, terwijl het maar 3 maanden verder van de dood staat!

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn. Heb je nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.