Parkinson Centrum Nijmegen experimenteert met uitkomstbekostiging

[Exclusief] Enkele weken geleden werd bekend dat Kaiser Permanante uit de VS de formule van ParkinsonNet overneemt, het landelijke samenwerkingsverband tussen eerste- en tweedelijns parkinsonzorg. ParkinsonNet, een initiatief van Bas Bloem en Marten Munneke, heeft aangetoond betere kwaliteit van zorg te leveren tegen lagere kosten dan andere behandelaars van Parkinson. Maar Bloem en Munneke staan niet stil. Zij zijn al weer bezig met de volgende stappen om de parkinsonzorg beter, goedkoper en transparanter te maken voor de patiënt.
Parkinson Centrum Nijmegen experimenteert met uitkomstbekostiging
Foto: Reed / Bart Nijs

Waar komt die drang vandaan om de parkinsonzorg te verbeteren? Bloem: ‘Mijn moeder had MS. Ik zag als kind al hoe zij als patiënt verdwaalde in de zorg. En nu ik zelf arts ben, is het niet veel beter. In mijn spreekuur moet ik telkens uitleggen hoe de zorg in elkaar zit. Dat is frustrerend: de zorg kan veel transparanter worden ingericht, als de financiering anders gebeurt.’ Nu wordt de parkinsonzorg nog uit verschillende financieringsstromen betaald, maar Bloem zijn ideaal is dat er op termijn populatiebekostiging komt voor een groep parkinsonpatiënten in een bepaalde regio. ‘Daar tegenover staat dan dat de kwaliteit van deze zorg gemonitord wordt aan de hand van uitkomstindicatoren.’

Vooralsnog is populatiebekostiging toekomstmuziek.Wel is het Parkinson Centrum Nijmegen een meerjarig experiment aangegaan met zorgverzekeraars CZ en VGZ om de kwaliteit van de tweedelijnszorg te meten aan de hand van verschillende uitkomstindicatoren. Dit met als doel om (goede) uitkomsten van zorg te belonen en niet het aantal verrichtingen. Bloem: ‘In feite gaan CZ en VGZ ons Parkinson Centrum betalen voor mínder verpleeghuisopnamen en voor mínder heupfracturen.’

Formule ontwikkelen

In een vijfjarig project willen CZ, VGZ en het Parkinson Centrum Nijmegen een ‘formule’ ontwikkelen voor optimale tweedelijns parkinsonzorg, die vervolgens door verzekeraars kan worden beoordeeld en beloond. In een samenwerking met Achmea en de Nederlandse Vereniging voor Neurologie is daarvoor een set van indicatoren ontwikkeld die dienen als meetlat: onder andere het aantal heupfracturen, aantal ziekenhuisopnames, aantal verpleeghuisopnames, klanttevredenheid volgens de CQ-index, zorgkosten en kwaliteit van leven.

Het Parkinson Centrum Nijmegen wordt in de nieuwe formule per jaar betaald voor het aantal te verwachten patiënten met Parkinson, verdeeld over vijf nieuwe DOT’s. Bloem noemt dit ‘mandjes’, waarin een aantal oude DOT’s zijn samengebracht. ‘Er komt een mandje voor het eerste consult bij nieuwe patiënten en een mandje voor second opinions. Daarnaast is er voor de chronische zorg een onderverdeling gemaakt in drie groepen patiënten, al naar gelang de ziekteduur.’

In ruil voor deze vereenvoudiging van de DOT-structuur en de deugdelijke prijs heeft het Parkinson Centrum Nijmegen met de zorgverzekeraars drie dingen afgesproken: transparantie over de verrichtingen, transparantie over de uitkomsten met behulp van indicatoren (met daarbij een goede score op de indicatoren) en verlaging van de macrokosten aan het einde van het experiment. Bloem: ‘Dat laatste hopen we te bereiken door te sturen op minder gebroken heupen, mensen langer zelfstandig thuis te laten wonen en een optimale medicatie. De kosten zullen we proberen te verminderen door het terugdringen van onnodig dure diagnostiek, behandelingen en medicijnen.’

Delen met anderen

Bloem verwacht niet deze doelstellingen al in het eerste jaar te realiseren: ‘Daarvoor hebben we nog te weinig volume.’ Aan het eind van het eerste jaar zou er al wel een formule moeten zijn, zowel voor de organisatie van de zorg, de toe te passen kwaliteitsindicatoren aan de hand waarvan de kwaliteit van de zorg wordt gemeten, als de bekostigingskant ervan. ‘Deze formule willen we graag gaan delen met andere ziekenhuizen’, vertelt Bloem. Er is al animo. Vijf ziekenhuizen waar parkinsonpatiënten worden behandeld, hebben de intentie uitgesproken zich in 2015 aan te sluiten. Bloem: ‘Op termijn krijgen de zorgverzekeraars hierdoor inzicht in de prestaties en de kosten van de verschillende ziekenhuizen.’

Maar volgens de neuroloog zit er nog een positieve kant aan het sturen op uitkomstindicatoren. ‘Dit geeft niet alleen input voor de zorgverzekeraars, maar brengt vooral het gesprek op gang tussen de verschillende ziekenhuizen. Waarom doe jij dat beter, en wat kan ik daarvan leren voor mijn eigen zorgaanbod?’

Uitdagingen

Bloem erkent dat er nog een lange weg te gaan is. ‘We zijn begonnen met een klein snippertje, de parkinsonzorg in het Radboudumc, met de intentie om dat op te schalen. Andere ziekenhuizen erbij betrekken lukt heel aardig; het wordt ingewikkelder als we andere echelons, zoals de eerste lijn en de verpleeghuiszorg, erbij gaan betrekken. Het zal een hele uitdaging worden om dit met hulp van de zorgverzekeraars gezamenlijk voor elkaar te krijgen.’

 

 

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn. Heb je nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.