Ronald Petru: ‘Een epd vraagt om volkomen nieuwe processen’

Amerikaans onderzoek bracht flinke belemmeringen bij het gebruik van ziekenhuis-epd's aan het licht. Zorgverleners kunnen er vaak niet mee overweg en gaan over op handgeschreven aantekeningen. Volgens CMIO Ronald Petru van het Radboudumc is dit vooral het gevolg van een gebrekkige organisatie.

Artikel bewaren

U heeft een account nodig om artikelen in uw profiel op te slaan

Login of Maak een account aan
Petru

Ziekenhuis-epd’s bevatten te veel informatie en zijn onvoldoende gebruiksvriendelijk. Daarom zoeken zorgverleners naar praktische oplossingen die lang niet altijd bijdragen aan de patiëntveiligheid. Dat bleek onlangs uit een publicatie van enkele Harvard-wetenschappers.

Het onderzoek werd uitgevoerd in een niet bij name genoemd ziekenhuis in de Verenigde Staten. Het maakte duidelijk dat zorgverleners lang niet altijd gebruik maken van het epd, maar andere manieren vinden om medische informatie uit te wisselen. Vaak zijn dit handgeschreven notities.

Verbetering ontwerp

Een en ander hangt volgens de onderzoekers samen met de manier waarop de informatie in het epd wordt gepresenteerd. Zij zien dan ook een mogelijke oplossing in verbeteringen in het ontwerp van het epd. Maar Ronald Petru, CMIO (Chief Medical Information Officer) in het Radboudumc, ziet ook een andere kant.

‘De resultaten van dit onderzoek verbazen me niet,’ zegt hij. ‘Als je zorgverleners vraagt naar de mate waarin ze tevreden zijn over het epd, verschillen de cijfers enorm. Hetzelfde geldt voor de efficiency ervan. In de Verenigde Staten lopen die percentages uiteen van 30 tot 85 procent. En dat is onafhankelijk van de leverancier van het epd.’

Ook binnen een ziekenhuis

Zelfs binnen een en hetzelfde ziekenhuis lopen de waarderingscijfers uiteen, aldus Petru. ‘Dat geldt niet alleen voor Amerika maar ook voor Nederland, al lijken de verschillen hier wat minder groot. Dat heeft vermoedelijk te maken met het feit dat het Nederlandse zorgmodel meer op samenwerking is gericht en het Amerikaanse meer op concurrentie. Dat betekent dat de ziekenhuizen meer op zichzelf zijn gericht. Daarmee zijn de verschillen in cultuur groter.’

Want dat is waar het volgens Petru bij een optimaal gebruik van het epd om gaat: er moet sprake zijn van een cultuuromslag. ‘Een epd is geen apparaat dat je naar binnen rijdt en dat dan in een klap de zorg verbetert. Het epd is een hulpmiddel voor tal van digitale processen. Opslag en delen van gegevens, verbeteren van de kwaliteit van de zorg, data aanleveren voor kwaliteitsregistratie en onderzoek. Dat alles met tal van verschillende systemen en op allerlei verschillende manieren.’

Processen anders ingericht

Een effectief epd krijg je pas al het hele zorgsysteem daarop is ingericht. ‘Dat betekent in de eerste plaats zo min mogelijk elektronische systemen, want die verminderen het gebruiksgemak. Maar vooral is het van belang dat de processen anders worden ingericht.’

Zo is de zorg-logistiek vaak generiek en los van specialismen in te richten. Bij een harmonisatie van poliklinieken bijvoorbeeld, kan het aantal verschillende typen poliklinische afspraken drastisch afnemen. ‘Dit leidt tot een grote vereenvoudiging van het planningsproces. Dat is een voordeel als patiënten meerdere afspraken bij verschillende specialismen moeten maken. En helemaal als we dit de patiënt online zelf willen laten doen.’

Vermindering administratielast

Zolang je een epd invoert en het daarbij laat, verandert er niet zoveel. ‘Sterker, dan kan het epd vooral als een belemmering worden ervaren. En dan gaan gebruikers omwegen zoeken zoals in het Harvard-onderzoek. Een epd vraagt een heel nieuwe inrichting van de processen. Slaag je daarin, en pas je de functionaliteit aan het proces aan, dan verbetert de kwaliteit van de zorg en vermindert de administratielast.’

In het Radboudumc gebeurde dat onder andere in de keten voor hoofd-halschirurgie. Een uniform proces en bijpassende inrichting leidde hier uiteindelijk tot een tijdwinst van tien tot veertig procent, terwijl maar liefst 150 indicatoren direct aan de bron in het zorgproces worden vastgelegd. ‘We merken dat we meer tijd hebben voor de patiënt of meer patiënten kunnen zien in dezelfde tijd,’ aldus een van de betrokken artsen.

Paard en wagen

Vergelijk het met het vervangen van paard en wagen door de auto, aldus Ronald Petru. ‘Zo’n omschakeling vraagt een heel nieuw systeem van wegen, verkeersregels, benzinepompen, rijscholen en noem maar op. Zonder zo’n infrastructuur heb je niets aan een auto. Bij een epd is het vergelijkbaar. Pas je je processen en je denkwijzen aan, dan is het een geweldige verbetering. Laat je dat na, dan ben je waarschijnlijk nog verder van huis.’

1 REACTIE

  1. Collega Ronald Petru legt nogal snel en gemakkelijk de nadruk op de ingewikkeld ziekenhuisprocessen als oorzaak van problemen met ziekenhuisinformatiesystemen(ZIS-sen).Hij legt de nadruk meer op het veranderen van processen dan op het bij introductie gebruiksvriendelijk zijn van een (nieuw) ZIS. In een recent artikel in Fortune in de VS van twee onderzoeksjournalisten kwam naar voren hoe slecht ZIS bedrijfsprocessen in zorginstellingen ondersteunen. Interoperabiliteit met andere systemen binnen één ziekenhuis en tussen ZIS-sen onderling zijn nog steeds ondergeschoven kinderen. Klachten van gebruikers(ziekenhuismedewerkers) worden niet of nauwelijks gehoord door zwijgbepalingen in contracten(ook in Nederland). Daardoor verneemt niemand buiten het ziekenhuis welke problemen er spelen. Patiënten merken tijdens ziekenhuisbezoek wel de ongemakken die een nieuw ZIS met zich meebrengt/
    Zie: http://fortune.com/longform/medical-records/ en
    https://www.zorgictzorgen.nl/keiharde-kritiek-in-v-s-op-zorginformatiesystemen-ook-over-hier-gebruikte/

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet u ingelogd zijn. Heeft u nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.