Van ‘patiënt’ naar ‘burger’ centraal in de zorg

Dat de patiënt centraal moet staan is een idee dat breed wordt gedragen in de zorg. Maar het is nu tijd voor een nieuwe beweging, waarbij de burger centraal komt te staan. Dat zei oud-Kamervoorzitter Gerdi Verbeet bij de opening van de Zorg Poort 3.0.
Burgerdebaas-Fotolia-400.jpg
Foto: Fotolia

‘De zorg is niet van de politiek, niet van de artsen, niet van de zorgverzekeraars, niet van de patiënten, maar van de burger. En dus van ons allemaal’, zei Gerdi Verbeet woensdagavond bij de opening van Zorg Poort 3.0 en de presentatie van het boek ‘De burger de baas’ van Eeke van der Veen en Willem Wansink. Verbeet benadrukte het verschil tussen patiënten en burgers. ‘Pas als je iets mankeert, ga je op zoek naar informatie voor patiënten. Maar eigenlijk zou iedereen zich altijd betrokken moeten voelen bij de zorg. Het gaat namelijk niet om mijn zorg, of jouw zorg, het gaat om onze zorg. Het is tijd voor een stelsel waarin de burger echt meepraat.’

ANWB voor de zorg
Het credo ‘patiënt centraal’ wordt in de zorg vaak verkondigd, maar het is tot nu toe nog niet gelukt om de burger bij de zorg te betrekken. ‘De Hartstichting, Nierstichting, voor elk orgaan hebben we een andere belangenvereniging. Ze streven allemaal dezelfde doelen na, maar werken niet samen. Eigenlijk moeten we een soort ANWB voor de zorg krijgen, dan sla je pas echt een dikke deuk in een pakje boter’, zegt Caspar Bexc van CompanySwitch, die Zorg Poort 3.0 opende. ‘Als we meer kijken naar de consument, de cliënt of patiënt, dan gaat het met de zorgverleners ook beter.’

Zorg weggeorganiseerd bij burger
Dat het tot nu toe niet gelukt is komt volgens Eeke van der Veen, die woensdag afscheid nam als voorzitter van Zorgbelang Nederland, door de positionering van de burger. ‘Burgers zijn steeds verder naar achter gezet in de zorg, de zorg is bij hen weggeorganiseerd. Vroeger, in de tijd van bijvoorbeeld de Kruisverenigingen, was de burger nog eigenaar van de zorg. Nu heerst er een gevoel van chagrijn, omdat mensen niet meer het gevoel hebben dat ze eigenaar van de zorg zijn. Het zal voor zorgbestuurders even wennen worden om de zorg meer over te laten aan de wil van de burger, maar het wordt tijd dat burgers meer macht krijgen. Er moet een dialoog komen tussen burgers, zorgaanbieders en zorgverzekeraars.’

G1000 voor de zorg
Dat vindt ook PvdA-Kamerlid Lea Bouwmeester, alhoewel ze vooral wil inzetten op de dialoog tussen burgers onderling. ‘Het lijkt mij een goed idee om burgers uit de nodigen om samen over de zorg te praten. Dan gaan ze zich afvragen waarom dingen op een bepaalde manier geregeld zijn en waarom ze dingen op een bepaalde manier moeten doen’, zegt het Kamerlid. ‘Een G1000 voor de zorg dus, dat lijkt mij een goed idee.’

‘Patiënt centraal’ loze term
Robert Broersma, directeur-bestuurder van Zorgbelang Nederland, hoopt dat de zorg en politiek er nu echt aan gaan werken om burgers meer zeggenschap te geven over de zorg. ‘De basis van goede zorg is weten wat nodig is en daar ook echt naar handelen. De kwaliteitservaring van patiënten zou leidend moeten zijn, maar zijn ze dat nu? Als we niet oppassen, wordt de burger de baas net zo’n loze term als de patiënt centraal.’

2 REACTIES

  1. 'Burger' centraal lijkt mij net zo loos als 'patiënt' centraal.
    Want 'burger' komt net zo goed als 'patiënt' uit 'domein-denken', namelijk uit dat van de overheid in plaats van uit de zorg.
    Locale overheden proberen daar aan tegemoet te komen, door die burger 'inwoner' te noemen. Net zo loos. Want ook dat is weer 'hun' definitie van 'cliënt'.
    Het meest is de richting van waar wij willen komen vind ik voorlopig de uitdrukking 'persoonsgerichtheid'.
    Want iedereen herkent zich in 'persoon' (lijkt mij).
    Dat doet ook recht aan de holistische kijk op wat een mens nodig heeft door zijn leven heen en is volgens mij (nog) niet geassocieerd met een overheids-, zorg- of ander beperkend domein.

  2. Lees alle reacties
  3. Inderdaad, van patiënt denken naar mens denken, dat maakt de afstand tussen hulpverlener en de persoon die hulp, begeleiding of behandeling kleiner, hetgeen het empatisch vermogen extra stimuleert over en weer. Immers elk mens is op sommige momenten afhankelijk van hulp…

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet u ingelogd zijn. Heeft u nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.