Exclusief toegankelijk Registreer voor toegang tot Zorgvisie.nl Lees meer

'Patiëntgerichte zorg niet instrumentaliseren'

'Shared decision making, de patiënt als partner: het zijn termen die je veel hoort. Het gevaar is dat we deze termen gaan instrumentaliseren.' Een interview met hoogleraar professional performance, Kiki Lombarts.
'Patiëntgerichte zorg niet instrumentaliseren'

Kiki Lombarts, hoogleraar professional performance in het AMC, is een van de nieuwe toezichthouders van het Amphia ziekenhuis. Ze begint op 1 september. Bijzonder is dat zij is voorgedragen door de cliëntenraad.

Hoe is die voordracht precies gegaan? 'Ik heb gesolliciteerd op een vacature voor lid van de raad van toezicht. Na mijn gesprekken met leden en voorzitter van de raad, ging ik het 'adviestraject' in. In gesprek met de cliëntenraad was er direct zo'n goede klik dat zij mij hebben gevraagd om namens hen zitting te nemen in de raad van toezicht. Ik vind het een eer om dat doen.'

Wat maakt dat uit in de praktijk? 'Voor mij persoonlijk maakt dat niet zoveel uit. Mijn drive om zitting te nemen in de raad van toezicht is altijd al geweest dat ik daar primair voor het patiëntenbelang zit. Het is voor mij vanzelfsprekend om te blijven toezien op de uitvoering van de publieke taken van het ziekenhuis, het leveren van goede zorg. Ik zal in de praktijk frequenter contact hebben met de cliëntenraad. Zo kan ik van hen horen of er nog speciale dingen spelen die ik zo nodig extra onder de aandacht kan brengen bij de overige leden.'

Wat is precies uw portefeuille? 'We hebben de taken nog niet precies verdeeld, want er treden tegelijk met mij nog twee nieuwe toezichthouders aan. Ongetwijfeld zal ik kwaliteit in mijn portefeuille hebben. Bij die kwaliteitsagenda hoort naast het toezicht op de kwaliteit van zorg ook het toezicht op onderwijs en opleiding van professionals. Ook dat is een publieke taak van een opleidingsziekenhuis en daar is nog weinig aandacht voor in raden van toezicht. Goed opleiden gaat uiteindelijk om de kwaliteit van onze toekomstige zorg.'

In het AMC houdt u zich bezig met verbetering van de professional performance. Hoe ziet dat er in de praktijk uit? 'Het goed functioneren van artsen is een continuüm dat begint bij de student en coassistent en doorgaat tot de laatste dag van de praktijkvoering van elke arts. De professional performance van artsen willen wij graag meetbaar maken, verklaren en waar mogelijk verbeteren. Voor het meetbaar maken van professional performance van artsen hebben wij verschillende instrumenten ontwikkeld, thermometers, die bijvoorbeeld het individueel functioneren kunnen meten, de samenwerking binnen teams of het opleidingsklimaat op een afdeling. Op dit moment maken zo'n 10.000 artsen en specialisten gebruik van onze toolbox. Artsen die inzicht hebben in hun huidige performance kunnen beter richting geven aan hun toekomstige performance.'

Wat is uw doel? 'Onze ambitie is om aan te kunnen tonen hoe de relatie is tussen de kwaliteit van de specialistenopleiding en de kwaliteit van de patiëntenzorg. Maakt het uit waar een medisch specialist wordt opgeleid als we kijken naar de uitkomsten van de zorg? Zijn beter opgeleide professionals beter in hun werk? We zetten heel veel stapjes die daar licht op moeten werpen. We weten dat arts assistenten dezelfde kwaliteit zorg kunnen leveren als ervaren specialisten, mits zij extra tijd krijgen en goed worden gesuperviseerd.

Wat is een goede professional performance? 'Continu streven naar excellentie, handelen vanuit medemenselijkheid en rekenschap geven over je functioneren. Dat zijn de drie pijlers waartoe elke professional zich moet verhouden. Deze vraag moet terugkomen in besturen, bij opleidingen en in raden van toezicht.'

Wat merkt de patiënt van het toezicht? 'Een actueel thema is patiëntgerichte zorg. De term is niet zo nieuw. Tegenwoordig horen daar termen bij als: shared decision making, de patiënt in the lead, de patiënt als partner of als 'co-creator'. Het gevaar is dat we deze termen gaan invullen vanuit de systeemwereld en ze daarmee instrumentaliseren. We vullen een vragenlijstje in, we schrijven een protocolletje, we maken een nieuwe regel. Maar patiëntgerichte zorg zou vanuit waarden gedreven moeten zijn. Niet vanuit het afvinken van een lijstje omdat het moet. Ik hoop dat de raad van toezicht hierin een klankbord en inspiratiebron kan vormen voor de raad van bestuur.'

Eén reactie

  • Esther Nieuwenhuizen

    Prima betoog. Met betrekking tot laatste alinea ziet Novire het als een frisse uitdaging om het systeem of instrument zo te formeren dat de organisatie zichzelf op praktische- maar ook navolgbare wijze weet te bevragen. Zodat de professional methodisch kan aantonen de waarden en wensen van de patient/klant/burger op een respectvolle en valide wijze uit te vragen in de volle context; niet alleen medisch maar ook sociaal maatschappelijk (visie op participatie vanuit de eigen identitieit). De eerste pilots beloven succesvol te zijn. In 2015 worden de eerste resultaten onderzocht en waarschijnijk in eind 2015 of begin 2016 gepubliceerd. Gaat om deelnemende organisaties in de GGZ (long stay) en de thuiszorg (kortdurend). 

Of registreer u om te kunnen reageren.

Zorgvisie is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden