Nu de strenge zzp-wetgeving van tafel gaat, krijgen de mensen die hun schouders ophaalden toen er gedreigd werd met torenhoge boetes alsnog hun gelijk. Zzp’ers met een tarief onder 38 euro kunnen werknemerschap claimen; de opdrachtgever moet bewijzen dat er geen dienstverband is.

Daarmee raken we precies het punt waarom de verstokte waarnemer gevoelig ligt in huisartsenland: zij verdient ruim het dubbele van dat bedrag. Gemiddeld zo’n 80 euro per uur. En dus zullen oude spanningen terugkeren, omdat praktijkhoudende huisartsen ongeveer hetzelfde uurloon hebben. In totaal verdienen zij weliswaar meer, maar daar staan werkweken van vijftig uur tegenover, en de verantwoordelijkheid voor bezetting, administratie, omzet én continuïteit van zorg.

Hoewel deze gang van zaken te wijten is aan ‘het systeem’, is het voor de praktijkhoudend huisarts verleidelijk zich te ergeren aan zzp’ende collega’s. Zeker als ze weer eens een maand naar Kenia gaan, terwijl jij je praktijk vijf dagen per week moet openhouden. Of als ze 130 euro per uur vragen omdat ze weten dat er geen andere gegadigde is.

Voldoening

Maar er is iets opmerkelijks. Onderzoek laat zien dat gesettelde huisartsen en masse tevreden zijn met hun keuze voor het praktijkhouderschap. Ruim 68 procent raadt zzp’ende collega’s zelfs aan om ook die stap te zetten. Waarin schuilt die meerwaarde als je er qua uurloon niet enorm op vooruitgaat? Extra inkomen blijkt boven een bepaald niveau zelden doorslaggevend voor werkgeluk. De voldoening van het praktijkhouderschap komt dus ergens anders vandaan.

Het zijn de kinderen in je populatie die je ziet opgroeien. De assistente die zich onder jouw vleugels ontwikkelt tot een uitstekende praktijkondersteuner. De verf op de muur van je spreekkamer die je zelf hebt aangebracht. De tientallen kerstkaarten van patiënten die blij zijn dat uitgerekend jij de vertrouwde persoon bent op wie ze kunnen terugvallen.

Gouden kooi

Waarnemers verdienen net als praktijkhouders uitstekend. Dat brengt vrijheid. Maar dat prima inkomen fungeert ook als gouden kooi. Ze vliegen de wereld over, maar leren niet hun vleugels als huisarts echt uit te slaan. De persoonlijke en professionele groei die samenhangt met levensloopgeneeskunde en het opbouwen van een team gaat aan hen voorbij. Er is geen uurtarief dat deze bijdrage aan de cohesie van Nederland compenseert.

Wie bevrijdt de waarnemend huisarts uit die gouden kooi? Dat kan alleen de waarnemend huisarts zelf wanneer hij of zij ontdekt dat huisartsgeneeskunde meer te bieden heeft dan een goed inkomen alleen.

Door Sophie Brühl, huisarts en medeoprichter van Buurtdokters