Exclusief toegankelijk Registreer voor toegang tot Zorgvisie.nl Lees meer

VUmc-afdeling bespaart 3 ton

Medisch specialisten in het VUmc besparen veel kosten door minder overbodige onderzoeken te laten doen. De kunst is om de besparingen ook om te zetten in harde euro’s.
VUmc-afdeling bespaart 3 ton
Foto: ANP

Voor een substantieel deel van de onderzoeken in ziekenhuizen ontbreekt een medische indicatie, is bekend uit internationaal onderzoek. Een belangrijke oorzaak daarvoor is onzekerheid bij de artsen, vertelt Prabath Nanayakkara, hoofd van de sectie acute interne geneeskunde in het VUmc. 'Dat speelt vooral bij jonge onervaren dokters die niet zeker zijn over een diagnose en voor de zekerheid nog een test laten doen. Daarnaast wordt veel onderzoek routinematig gedaan, omdat de dokter dat gewend is of omdat de patiënt nu eenmaal in het ziekenhuis is.'

Minder overbodige zorg

'We moeten als dokters doen wat geïndiceerd is en niet doen wat niet nodig is', zegt Nanayakkara. 'Diagnostiek die overbodig is, kan schadelijk en belastend zijn voor patiënten.' Toen hij in 2009 nog aan het hoofd stond van de polikliniek interne geneeskunde had hij binnen één jaar een besparing van ruim drie ton bewerkstelligd doordat dokters minder overbodige onderzoeken deden. 'De grootste winst valt te boeken bij goedkope onderzoeken die heel veel voorkomen, maar lang niet altijd zinvol zijn.' Onder leiding van Nanayakkara neemt de rest van het ziekenhuis de nieuwe werkwijze van de interne geneeskunde over.

De dokter beslist

Het zijn de dokters zelf die een cultuuromslag proberen te bereiken. Dat doen ze door een andere inzet van ervaren medisch specialisten. Die zitten bij de spreekuren van de jonge artsen in opleiding en stellen simpele vragen als 'wat ga je doen?' en 'waarom wil je dat?'. Daardoor ontstaat er een ander bewustzijn. Nanayakkara: 'Voordat dokters een onderzoek doen, denken ze na of het wel echt zin heeft voor de diagnose of de behandeling. Ook bij de ervaren medisch specialisten ontstaat een cultuuromslag doordat ze kritisch naar zichzelf en elkaar gaan kijken. We leggen niets op, de dokters maken de keuze. Als ze die maar kunnen uitleggen.'

Besparing verzilveren

In potentie valt er miljoenen euro's aan kosten te besparen als andere afdelingen ook minder overbodige onderzoeken doen. De uitdaging voor het VUmc is om de besparingen op papier om te zetten in harde euro's. Dat is pas het geval als het laboratorium en de afdeling radiologie anders gaan werken. Het ligt voor de hand dat de facilitaire afdeling toekunnen met minder mensen en minder apparatuur als ze minder te doen hebben. Maar dat heeft wel tijd nodig en ook de financiering van die afdelingen zal dan op de schop moeten.

Meldpunt verspilling in de zorg

Minister Edith Schippers van VWS heeft het meldpunt Verspilling in de Zorg geopend. Van alle meldingen over de curatieve zorg gaat dertig procent over onnodige zorg en/of onnodige behandelingen. Het onderzoek door Prabat Nanayakkara is toonaangevend en wordt binnenkort ook als één van de goede voorbeelden om verspilling in de zorg tegen te gaan opgenomen op www.verspillingindezorg.nl

Congres Samen beslissen in spreekkamer

Er is nog een grote kloof tussen wens en werkelijkheid op het gebied van gepaste zorg. Patiënten worden nog vaak niet betrokken bij de beslissingen over hun zorgtraject. Medisch specialisten die wel gepaste zorg leveren, snijden zichzelf soms financieel in de vingers. Zorgvisie organiseert samen met de Federatie Medisch Specialisten en de patiëntenorganisatie NPCF op 26 maart het congres Samen beslissen in de spreekkamer. Dagvoorzitter Coen Verbraak kijkt op die dag in de ziel van onder meer Ab Klink, Jan Kremer, Carina Hilders en Diana Monissen.

Dossier verspilling in de zorg

Overbehandeling, gebrekkige afstemming, overbodige administratieve handelingen, fraude en misbruik. Het zijn vormen van verspilling. Door deze verspilling uit de zorg te halen, is veel geld te besparen én verbetert de kwaliteit.
Lees meer

2 reacties

  • FJJ Conijn

    Het had natuurlijk allang standaardpraktijk moeten zijn dat bij consulten bij jonge artsen in opleiding er een ervaren arts bij zit. Als dat al niet logisch meer is t.a.v. de kwaliteit van zorg en opleiding, wat is dan nog wel logisch? Het is op zich een goede zaak dat het VUMC de voorstellen van Nanayakkara ziekenhuisbreed implementeert, maar ze hadden allang 'standard operational procedure' (SOP) moeten zijn.

    Vooruit- c.q. breder kijkend evenwel, is het de zaak dat deze werkwijze op afzienbare termijn SOP wordt in alle ziekenhuizen, en dat hij ook daadwerkelijk ziekenhuisbrede praktijk wordt in het VUMC. Om dat te bewerkstelligen dient voortvarend werk gemaakt te worden van uitkomstfinanciering. Zorgaanbieders krijgen daarin betaald voor de resultaten die ze boeken t.a.v. ziektelastverloop en patiënttevredenheid, niet voor de diagnostische en/of therapeutische verrichtingen die ze doen.

    Uiteraard moet daarin betaald worden per (differentiaal)diagnose en gecorrigeerd worden voor patiëntvariabelen zoals individuele ziekte-ernst, leeftijd en relevante leefstijl, maar dat is heel goed mogelijk. Terwijl de administratieve lasten voor de zorgaanbieders zeer beperkt kunnen blijven. Zie voor het hoe en wat https://gezondezorg.org/uitkomstfinanciering en bijbehorende dochterpagina's.

  • JosephDeMan

    De kernvraag bij het aanvragen van een onderzoek is niet 'wat ga je doen?', maar 'wat ga je ermee doen?', namelijk met de uitslag van het onderzoek dat je wil aanvragen. Onderzoeken niet aanvragen wanneer deze vraag niet kan worden beantwoord levert al een duidelijk besparing op. Ik denk trouwens dat de geinterviewde dat ook bedoeld heeft...

Of registreer u om te kunnen reageren.

Zorgvisie is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden