Ziekenhuiszorg

Ziekenhuiszorg
Xander Koolman, gezondheidseconoom

Xander Koolman: ‘Meer geld voor ziekenhuizen gaat nu niet helpen’

‘De les van de coronacrisis zou niet extra geld voor extra ziekenhuiscapaciteit moeten zijn, maar leren welke zorg van lage waarde was. Die kunnen we in de toekomst afschalen’, zegt gezondheidszorgeconoom Xander Koolman.
Ggz

Pilot: Artsen schrijven museumtherapie voor

In Brussel experimenteren artsen van het Brugmann ziekenhuis voor drie maanden met museumtherapie. Patiënten met mentale klachten kunnen op ‘doktersrecept’ naar het museum.
Ziekenhuiszorg

Douwe Biesma: ‘Personeelstekorten en vermoeidheid vormen een giftige combinatie’

Zeven Nederlandse ziekenhuizen behoren dit jaar tot de top 200 van beste ziekenhuizen ter wereld. Een daarvan is het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC). Zorgvisie spreekt met bestuursvoorzitter Douwe Biesma over personeelsschaarste en de rol voor umc’s bij de regionale taakverdeling.
Duurzaamheid
CO2-assistent, klimaatonderwijs, duurzaamheid onderwijs, geneeskunde, geneeskunde studenten, geneeskunde universiteit utrecht, vws, ocw,

De CO2-assistent: ‘Breng klimaatonderwijs naar elke toekomstige dokter’

De gezondheidsimpact van de klimaatcrisis en de CO2-voetprint van de zorg komen onvoldoende voor in het geneeskundecurriculum. Daarom pleit de CO2-assistent voor structureel onderwijs over duurzaamheid. De studentenalliantie heeft met het winnen van een award de wind in de rug. ‘Nu vragen wij om implementatie en politieke zichtbaarheid’, aldus Amber ten Buuren en Jonne Feitsma.
Ziekenhuiszorg

SAZ: ‘Voor twintig ziekenhuizen dreigt hardheidsclausule’

De compensatieregeling coronakosten 2021 is te karig en pakt voor kleinere ziekenhuizen ongunstig uit. Circa twintig ziekenhuizen koersen af op de hardheidsclausule.
Ziekenhuiszorg
Ernst Kuipers, erasmus mc, umc, ziekenhuiszorg

Ernst Kuipers: ‘Marktwerking in de ziekenhuiszorg werkt allang niet meer’

Zeven Nederlandse ziekenhuizen behoren dit jaar tot de top 200 van beste ziekenhuizen ter wereld, waaronder Erasmus MC. Zorgvisie spreekt met bestuursvoorzitter Ernst Kuipers over de IC-capaciteit, de waarde van marktwerking en slagvaardige allianties. ‘De huidige uitdagingen vereisen meer urgentie en tempo.’
Financiën

NZa start focusgroepen om msz-opleidingskosten in kaart te brengen

De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) start met focusgroepen om de kosten van medische vervolgopleidingen inzichtelijk te maken. Momenteel is onduidelijk wat het exacte prijskaartje van het begeleiden van aiossen is. ‘Terwijl de NZa de beschikbaarheidbijdragen wel moeten kunnen uitleggen’, aldus NZa-woordvoerder Erik Bloem.
Ziekenhuiszorg
bestuursvoorzitter Ate van der Zee

Ate van der Zee: ‘Corona was als een snelkookpan voor samenwerking’

Het UMCG is dit jaar nieuwkomer in de top 200 ranglijst van werelds beste ziekenhuizen. Zorgvisie spreekt met bestuursvoorzitter Ate van der Zee over de rol van preventie, de balans tussen inhaalzorg, een gezond werkklimaat en de noodzaak van samenwerking. 'De coronacrisis is een voorafschaduwing van een groter vraagstuk dat op ons afkomt.'
Tech

Ingrediënten voor succesvolle digitale transformatie in umc’s

De covid-pandemie bracht de digitale transformatie binnen umc’s in een stroomversnelling. Consultantbureau SeederDeBoer deed onderzoek naar de ingrediënten van een succesvolle transformatie.
Ziekenhuiszorg

Mark Kramer: ‘Het complete umc is niet van deze tijd’

Zeven Nederlandse ziekenhuizen behoren dit jaar tot de top 200 van beste ziekenhuizen ter wereld. Amsterdam UMC staat op plaats 47. Zorgvisie sprak met rvb-lid Mark Kramer over de fusie, regionale samenwerking en de impact van covid. ‘Corona scheurde de sociale structuur van het ziekenhuis uit elkaar.’

Over ziekenhuiszorg

Wat speelt in de ziekenhuiszorg?

Anno 2020 zijn er in Nederland zijn 71 ziekenhuizen, 116 ziekenhuislocaties (academische, algemene en kinderziekenhuizen) en 129 buitenpoliklinieken. De fusiegolf van de afgelopen tien jaar lijkt langzaam tot stilstand te komen. Dit jaar heeft zelfs de Reinier Hagagroep aangekondigd te defuseren, of eigenlijk: de juridische fusie terug te draaien. In plaats van fuseren, kiezen de ziekenhuizen vaker voor samenwerken. Bijvoorbeeld op het gebied van oncologiezorg. Aan verschillende kankeroperaties zijn minimumvolumenormen gekoppeld en soms lukt het een ziekenhuis alleen deze te halen door samenwerking. Op regionaal niveau zijn meerdere oncologienetwerken ontstaan waarbij de artsen in een groot expertisecentrum het behandelplan opstellen en de operaties uitvoeren. Ziekenhuizen in het netwerk richten zich op het postoperatieve traject. Hetzelfde is gaande in de hartzorg. De 16 hartcentra voeren de complexe hartoperaties uit, omliggende ziekenhuizen doen de voor- en nazorg.

Lees meer

Ziekenhuiszorg valt onder de Zorgverzekeringswet (Zvw), die in 2006 in werking is getreden. In de Zvw gaat ongeveer 60 procent van het totale zorgbudget om. De geschatte netto zorguitgaven in 2020 bedragen 73,4 miljard euro.

De koepels in ziekenhuisland zijn: de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen, de Nederlandse Federatie van Universitair Medische Centra en de Samenwerkende Algemene Ziekenhuizen. Alle ziekenhuizen zijn lid van de NVZ, de acht umc’s zijn ook lid van de NFU en  28 regionale ziekenhuizen zijn tevens lid van de SAZ.

Ziekenhuiszorg kan steeds vaker ook thuis of in de eerste lijn plaatsvinden, niet in de laatste plaats door de opkomst van e-health. Via zijn eigen device kan een patiënt bepaalde vitale functies meten en de metingen doorgeven aan de medisch specialist in het ziekenhuis. De houdt op afstand controle. Het e-consult heeft sinds 2018 een eigen betaaltitel. Sinds 2019 bestaat de “stimuleringsregeling e-health thuis” die het gebruik van e-health verder kan stimuleren.

Ziekenhuizen moeten sinds 2006 jaarlijks onderhandelen met zorgverzekeraars. Het is de bedoeling van het zorgstelsel dat zorgverzekeraars selectief onderhandelen met ziekenhuizen waarbij zij invloed uitoefenen op doelmatigheid en kwaliteit van de zorg. De grootste zorgverzekeraars zijn al jaren Zilveren Kruis, VGZ, CZ en Menzis.

Msb’s

Vrijgevestigde medisch specialisten hebben zich in 2015 en 2016 verenigd in medisch specialistische bedrijven (msb’s). Een ziekenhuis kan een of meer msb’s herbergen. Er zijn ongeveer 70 msb’s. Deze hebben een toelatingsovereenkomst gesloten met het ziekenhuis. De huidige bekostigingssystematiek brengt met zich mee dat msb’s een prikkel ondervinden om productie te draaien omdat het inkomen wordt bepaald door het aantal behandelingen.

Hoofdlijnenakkoorden

In 2011 is het eerste hoofdlijnenakkoord afgesloten tussen de NVZ, Federatie Medisch Specialisten, Zorgverzekeraars Nederland met als doel de oplopende zorgkosten te beteugelen. Afspraak was dat de omzet van ziekenhuizen maximaal 2,5 procent zou stijgen. Het hoofdlijnenakkoord 2019-2022 rept van een maximale omzetgroei van 0,8 procent in 2019, dalend tot nul in 2022. Dit akkoord maakt ook subsidiering mogelijk van zorg die vanuit het ziekenhuis wordt verplaatst naar de eerste lijn of thuis. Deze afspraak hangt samen met het rapport De Juiste Zorg Op De Juiste Plek dat in 2018 is verschenen en een plek heeft gekregen in

De huidige ministers en staatssecretaris van VWS hebben in 2018 uiteindelijk vijf hoofdlijnenakkoorden afgesloten: medisch specialistische zorg, huisartsenzorg, paramedische zorg, ggz en wijkverpleging. Zorgverzekeraars pleitten toen al voor slechts twee hoofdlijnenakkoorden. Minister Bruno Bruins voor medische zorg heeft al spijt gekregen, hij zei vorig jaar dat er beter een hoofdlijnenakkoord voor medisch specialistische zorg en huisartsenzorg had kunnen komen.